Paolo Veronese

1528-1588

Paolo Veronese, con một thợ đẽo đá ở Verona, đã lấp đầy Venice bằng những bữa tiệc màu sắc: những yến tiệc mênh mông, những trần nhà rực sáng và đám đông trong y phục lấp lánh, khiến các họa sĩ đời sau gọi ông là bậc thầy màu sắc vĩ đại nhất từng có.

Xuất thân

Paolo Veronese lấy tên theo Verona, nơi sổ điều tra dân số cho thấy ông sinh năm 1528, là con thứ năm của một thợ đẽo đá tên Gabriele và vợ là Caterina. Vì họ thường được đặt theo nghề của cha, thoạt đầu ông được gọi là Paolo Spezapreda, theo từ chỉ thợ đẽo đá trong tiếng Venice. Sau này ông tự gọi mình là Paolo Caliari, vì mẹ ông là con ngoài giá thú của một quý tộc tên Antonio Caliari. Đến năm 1541 ông học việc với Antonio Badile, về sau là cha vợ ông, và năm 1544 với Giovanni Francesco Caroto, cả hai đều là họa sĩ hàng đầu Verona. Tài năng sớm nở khiến ông nhanh chóng vượt khỏi xưởng, và ông hình thành sở thích với một bảng màu rạng rỡ hơn.

Cuộc đời và những bước ngoặt

Ở tuổi mười tám, mười chín, ông đã vẽ cho những nhà thờ quan trọng ở Verona, và năm 1551 dòng họ Giustiniani đặt ông vẽ tranh thờ cho nhà nguyện của họ trong nhà thờ San Francesco della Vigna ở Venice. Năm 1552 ông vẽ một bức tranh thờ cho nhà thờ chính tòa Mantua. Ông chuyển tới Venice năm 1553 sau đơn đặt hàng đầu tiên của nhà nước, các trần nhà trong Cung điện Tổng trấn. Những trần nhà ở San Sebastiano và Thư viện Marciana, nơi ông đoạt giải do Titian và Sansovino chấm, đưa ông thành bậc thầy giữa các đồng nghiệp. Năm 1565 ông cưới Elena Badile, con gái người thầy đầu tiên, và có một con gái cùng bốn con trai. Ông mất ở Venice ngày 19 tháng 4 năm 1588.

Phong cách và kỹ thuật

Sau giai đoạn đầu theo trường phái Kiểu cách, Veronese phát triển một phong cách tự nhiên chịu ảnh hưởng của Titian, và được biết đến như một bậc thầy màu sắc. Những tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là các chu kỳ tự sự công phu, đầy kiến trúc uy nghi và cảnh hội hè lộng lẫy, và ông là họa sĩ vẽ trần hàng đầu của Venice. Trong các tranh nhà ăn tu viện, ông đặt kiến trúc gần như song song với mặt tranh, để nhân vật chuyển động theo chiều ngang như một đoàn rước; trên hết, chúng nói về ánh sáng và màu sắc rực rỡ. Ở Villa Barbaro do Palladio xây, bích họa của ông dùng phối cảnh phức tạp và lối vẽ đánh lừa thị giác, với trần nhà mở ra bầu trời xanh và các nhân vật thần thoại.

Giai thoại

Hợp đồng cho bức Tiệc cưới ở Cana, vẽ trong hai năm 1562 và 1563 cho các tu sĩ San Giorgio Maggiore, đòi một tấm tranh rộng 66 mét vuông, màu hảo hạng, kể cả màu xanh làm từ đá lapis lazuli, và càng nhiều nhân vật càng tốt. Trong số khách dự tiệc được cho là có chân dung Titian, Tintoretto và chính Veronese. Mười năm sau, bức Bữa tiệc ly cho nhà thờ Santi Giovanni e Paolo, đầy lính tráng, người lùn và thú vật, khiến ông bị Tòa án Dị giáo triệu tập ngày 18 tháng 7 năm 1573. Ông nói với họ rằng họa sĩ được phép phóng túng như nhà thơ và kẻ điên. Bị yêu cầu sửa tranh, ông lại đổi tên nó thành Bữa tiệc ở nhà Levi.

Di sản

Cùng Titian và Tintoretto, Veronese là một trong bộ ba vĩ đại của hội họa Venice thế kỷ 16. Giới phê bình hiện đại thường đánh giá ông thấp nhất trong ba người, và nhà sử học nghệ thuật Charles Hope ví hiệu quả lộng lẫy trong tranh ông như một lần ghé tiệm bánh ngọt. Thế nhưng nhiều nghệ sĩ lớn ngưỡng mộ ông, trong đó có Rubens, Watteau, Tiepolo, Delacroix và Renoir. Delacroix viết rằng ông tạo ra ánh sáng mà không cần tương phản gắt và giữ được độ mạnh của màu trong bóng tối, còn Théophile Gautier gọi ông là bậc thầy màu sắc vĩ đại nhất từng có. Lawrence Gowing viết rằng những hòa sắc ngoài trời tươi sáng của ông đã truyền cảm hứng cho cả thế kỷ 19. Phần lớn kiệt tác của ông vẫn ở Venice.

Có thể bạn chưa biết

Wikipedia

trường phái kiểu cách · trường phái Venice

Họa sĩ liên quan

El Greco · Tintoretto · Tiziano Vecelli · Caravaggio · Hans Holbein the Younger

Tranh của Paolo Veronese