Jean-Léon Gérôme · 1866

Trước cửa một nhà thờ Hồi giáo ở Cairo, đầu của những tiểu vương nổi loạn bị treo bêu, trong khi một người lính gác thản nhiên hút tẩu. Tấm gỗ nhỏ năm 1866 của Gérôme là một trong những tác phẩm được bàn tán nhiều nhất tại Salon năm ấy.
Jean-Léon Gérôme vẽ bức sơn dầu trên gỗ này năm 1866. Tranh cho thấy cửa nhà thờ Hồi giáo El Assaneyn ở Cairo, nơi đầu của các tiểu vương nổi loạn bị Salek-Kachef đem bêu, với hai tên sát thủ đứng canh chiến lợi phẩm rùng rợn. Gérôme trưng bày tranh tại Salon 1866 với tên Cửa nhà thờ, cùng lúc với bức Cleopatra trước Caesar, rồi tại Triển lãm Thế giới 1867. Trước bản cuối, ông vẽ một bản phác có ba lính gác đứng và một bản nghiên cứu sơn dầu vẽ người lính mặc áo đỏ.
Cảnh diễn ra trước nhà thờ Al-Hussein, nơi được cho là an táng đầu của cháu nội nhà tiên tri Muhammad, người bị chém đầu năm 680. Những chiếc đầu trên cửa có thể gợi từ bài thơ Những chiếc đầu ở hậu cung của Victor Hugo, in năm 1826. Hãy nhìn tên đao phủ vẫn cầm thanh mã tấu và người Thổ thản nhiên hút tẩu bên những chiếc đầu. Kiến trúc không phải một khung cảnh chính xác mà ghép từ nhiều công trình ở Cairo. Tấm gỗ dọc nhỏ, khoảng 54 x 44 cm, ký tên ở giữa bên trái.
Trên Gazette des Beaux-Arts tháng 7 năm 1866, Charles Blanc viết rằng trong các bức tranh nhỏ có lẽ không bức nào hoàn hảo hơn. Ông đếm khoảng hai mươi chiếc đầu bị chặt, trong khi bài viết tả ba chiếc đầu treo trên cửa, nên các nguồn khác nhau về con số. Blanc khen cách Gérôme diễn tả vẻ hiền lành tàn nhẫn của người hút tẩu, vẻ khát máu của tên đao phủ cam chịu số phận, và gương mặt người chết, kẻ co rúm vì sợ hãi, người cao quý trong cam chịu, tất cả dưới mặt trời Ai Cập thiêu đốt như thờ ơ với nỗi kinh hoàng bên dưới.
Bức tranh thu hút nhiều nhà phê bình và khách tò mò, và được xem là một trong hai tác phẩm lớn của Salon 1866. Người mua đầu tiên là nhà sưu tập Mỹ William H. Stewart, rồi tranh đổi chủ nhiều lần, qua nhà Christie's vào tháng 6 năm 2003. Năm 1978, chủ sở hữu khi ấy là nhà xuất bản Malcolm Forbes khẳng định Gérôme đã cho mỗi chiếc đầu gương mặt của những nhà phê bình từng chê bai ông, một cuộc trả thù lâu bền nhân danh tài năng bị tổn thương. Wikidata hiện ghi tác phẩm thuộc Bảo tàng Lusail.
Jean-Léon Gérôme (1824-1904)
Pollice verso - Jean-Léon Gérôme (1872)
The Slave Market - Jean-Léon Gérôme (1866)
Phryne before the Areopagus - Jean-Léon Gérôme (1861)
Bonaparte Before the Sphinx - Jean-Léon Gérôme (1867)
Cleopatra and Caesar - Jean-Léon Gérôme (1866)
The Duel After the Masquerade - Jean-Léon Gérôme (1857)
The Execution of Marshal Ney - Jean-Léon Gérôme (1868)
Bữa trưa trên cỏ - Édouard Manet (1863)
Olympia - Édouard Manet (1863)
Cội nguồn nhân gian - Gustave Courbet (1866)
An táng tại Ornans - Gustave Courbet (2020)
Cẩm chướng, huệ, huệ, hồng - John Singer Sargent (1885-1886)
Chân dung quý cô X - John Singer Sargent (1884)
Nữ thần Tự do dẫn dắt nhân dân - Eugène Delacroix (1830)
Death of Sardanapalus - Eugène Delacroix (1827)
The Death of Socrates - Jacques-Louis David (1787)
The Oath of the Horatii - Jacques-Louis David (1784)
The Ladies Waldegrave - Joshua Reynolds (1780)
Captain George K. H. Coussmaker - Joshua Reynolds (1782)