The Seed of the Areoi

Một thiếu nữ Tahiti ngồi trên tấm vải xanh thẫm, tay cầm một chồi cây đang nở hoa, phía sau là những cây cọ vàng và khe núi xanh lam. Màu sắc của Gauguin khiến người xem đương thời sửng sốt, và bức tranh góp phần mở lối cho chủ nghĩa Nguyên thủy.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Gauguin đến Tahiti năm 1891, cập cảng Papeete vào tháng 6. Hình ảnh lãng mạn về một thiên đường nguyên sơ của ông phần nào chịu ảnh hưởng từ cuốn tiểu thuyết Đám cưới của Loti của Pierre Loti, nhưng ông nhận ra chế độ thuộc địa Pháp đã phá hủy lý tưởng ấy. Vì vậy ông tìm cách thể hiện những nét của nền văn hóa nơi đây trong tranh, chọn tên tiếng Tahiti và hình khối giản dị. Ông vẽ bức này năm 1892 và đặt tên tiếng Tahiti là Te aa no areois, Hạt giống của Areoi. Tháng 7 năm 1893, ông về Pháp với hy vọng thành công nhờ những tác phẩm mới.

Điều nên ngắm kỹ

Bức tranh khổ 92,1 x 72,1 cm, vẽ sơn dầu trên vải bố đay. Người phụ nữ ngồi trên tấm vải xanh thẫm, một phần trang trí bằng các ký hiệu hình tượng và hình học màu trắng, tay trái cầm một cây đang nở hoa, chân đặt trên nền đỏ. Góc dưới bên trái, tên tranh được viết trên một tàu lá cọ vàng nằm rạp; góc dưới bên phải là chiếc bàn nhỏ có trái cây và chữ ký đỏ P. Gauguin 92. Sau lưng cô là hoa hồng tím, đồng cỏ xanh với những cây cọ lá vàng, và một khe núi sâu hình chữ V với vách đá xanh lam dựng đứng dưới bầu trời trắng nhiều mây.

Ý nghĩa và dụng ý

Màu sắc của Gauguin làm công chúng thời ấy sửng sốt: đỏ, vàng và nâu ở tiền cảnh, vàng và màu bổ túc tím ở hậu cảnh. Những mảng màu phẳng không có bóng đổ, gợi ảnh hưởng của hội họa Nhật Bản. Tư thế người phụ nữ lấy cảm hứng từ Ai Cập cổ đại, còn vị trí cánh tay theo các phù điêu ở đền Borobudur trên đảo Java. Cũng có nguồn phương Tây, như họa sĩ Tượng trưng Pierre Puvis de Chavannes, người từng vẽ những tư thế tương tự trước đó. Gauguin, và đặc biệt bức tranh này, đã tiên phong cho chủ nghĩa Nguyên thủy, giúp các họa sĩ vượt ra khỏi phối cảnh điểm tụ có từ thời Phục hưng.

Di sản

Tranh được trưng bày trong triển lãm cá nhân của Gauguin tại phòng tranh Durand-Ruel tháng 11 năm 1893, nhưng cả triển lãm lẫn cuốn sách Noa Noa của ông đều không được đón nhận, và tháng 7 năm 1895 ông rời nước Pháp mãi mãi. Bức tranh lần lượt thuộc về A. Fontaine rồi bác sĩ Abel Desjardins. Năm 1936, nhà buôn tranh Jacques Seligmann bán nó cho William S. Paley, ông trùm truyền thông New York. Sau khi Paley mất năm 1990, bộ sưu tập của ông, trong đó có bức này, được tặng cho Bảo tàng Nghệ thuật Hiện đại New York. Năm 2004 tranh lại được trưng bày khi các kiệt tác của MoMA đến Neue Nationalgalerie ở Berlin.