Madonna di Loreto

Caravaggio · 1605

Madonna di Loreto - Caravaggio

Hai người hành hương mệt mỏi quỳ với đôi chân trần lấm bẩn trước một khung cửa, và người phụ nữ ra đón họ là Đức Mẹ. Khi Caravaggio ra mắt bức tranh thờ này ở Roma, dân thường đã ồn ào bàn tán.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Hầu tước Ermete Cavalletti qua đời ngày 21 tháng 7 năm 1602. Theo di chúc, những người thừa kế mua một nhà nguyện trong nhà thờ Sant'Agostino ở Roma ngày 4 tháng 9 năm 1603, và cùng năm đó đặt vẽ một bức tranh về Đức Mẹ Loreto để trang trí. Caravaggio vẽ tranh khoảng năm 1604 đến 1606; Wikidata ghi 1605. Tranh vẫn treo trong nhà nguyện Cavalletti, ngay phía đông bắc quảng trường Navona. Họa sĩ Giovanni Baglione, đối thủ từng khiến Caravaggio bị bỏ tù trong một vụ kiện phỉ báng, viết rằng buổi ra mắt khiến dân thường ồn ào bàn tán về bức tranh.

Điều nên ngắm kỹ

Bức tranh, khoảng 260 x 150 cm, vẽ Đức Mẹ chân trần bế đứa con trần truồng đứng ở khung cửa, trước hai người nông dân hành hương đang quỳ. Chân họ cũng trần và được vẽ ở rất gần. Khung cửa không phải đám mây vinh quang hay bầy thiên thần nhỏ, mà là một bức tường gạch bong tróc, đã phần nào đổ nát. Chỉ một vầng hào quang mảnh cho biết bà là thánh. Dù đẹp, bà có thể là bất kỳ người phụ nữ nào bước ra từ bóng tối, duyên dáng tựa vào cột trụ. Người mẫu dường như cũng là người phụ nữ trong bức Đức Mẹ, Hài Đồng và thánh Anna của Caravaggio ở Galleria Borghese, vẽ năm 1605.

Ý nghĩa và dụng ý

Giống bức Thánh Phaolô trở lại trên đường Damascus hay Ơn gọi thánh Mátthêu, đây là khoảnh khắc người bình thường gặp thần thánh, và thần thánh cũng mang dáng vẻ bình thường. Nhà phê bình Robert Hughes nói dự định của Caravaggio là trao cho những môtip truyền thống sự sống động của đời thật. Ông nhận xét bên cạnh hai người hành hương nhăn nheo, sùng đạo, Đức Mẹ trông cứng như gỗ, và cho rằng có thể đó là chủ ý: lòng sùng kính ở Loreto xoay quanh một bức tượng Đức Mẹ có phép lạ, được tin là sống dậy khi được tôn kính. Vậy dáng hình thanh nhã mà cứng cỏi kia có thể là pho tượng vừa thức giấc vì hai lữ khách nghèo.

Di sản

Theo nguồn, sự náo động lúc ra mắt không có gì lạ: đôi chân trần lấm bẩn và bức tường đổ nát khác xa hình ảnh thường thấy về một cuộc hiện ra thánh thiêng. Thế nhưng bức tranh vẫn ở lại nhà nguyện mà nó được vẽ cho, và cái tên Đức Mẹ của người hành hương bám theo nó. Giới nghiên cứu cũng tìm nguồn gốc của bố cục. Có ý kiến cho rằng bố cục ít nhất một phần lấy từ một chi tiết trong bản khắc Ba Vua thờ lạy năm 1574 theo Rosso Fiorentino, do bạn của Caravaggio là Cherubino Alberti thực hiện. Bức tranh là ví dụ tiêu biểu cho cách Caravaggio đưa chuyện thánh xuống đường phố.

Có thể bạn chưa biết

Wikipedia · Wikidata

Về họa sĩ

Caravaggio (1571-1610)

nghệ thuật tôn giáo · phụ nữ · Maria · Christ Child · con trai · Baroque · mẹ

Tranh khác của Caravaggio

Tranh của các họa sĩ liên quan