Lord John Stuart and His Brother, Lord Bernard Stuart

Hai anh em tuổi thiếu niên trong bộ lụa óng ánh đứng to bằng người thật, một người nhìn vượt qua ta, người kia nhìn thẳng ra, tay chống hông. Van Dyck vẽ họ ngay trước chuyến du lịch lớn khắp châu Âu; chỉ vài năm sau, cả hai đều tử trận vì nhà vua.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Anthony van Dyck vẽ bức chân dung đôi khổ lớn này khoảng năm 1638. Tranh vẽ hai người con trai út của Esmé Stewart, Công tước Lennox thứ ba: Lord John Stewart sinh năm 1621 và Lord Bernard Stuart sinh năm 1622, khi đó khoảng 17 và 16 tuổi. Phòng trưng bày Quốc gia dùng cách viết Stuart chịu ảnh hưởng tiếng Pháp cho họ của gia đình. Bức tranh được đặt vẽ ngay trước khi hai anh em lên đường năm 1639 cho chuyến Grand Tour ba năm khắp châu Âu, và cả hai đều ăn mặc như sắp đi xa. Van Dyck cũng vẽ người anh James, sau là Công tước Lennox thứ tư và Công tước Richmond thứ nhất, trong một bức chân dung nay ở Bảo tàng Metropolitan.

Điều nên ngắm kỹ

Tấm toan khoảng 237,5 x 146,1 cm, nên hai anh em to bằng người thật. Cả hai mặc lụa và satin sang trọng, cổ áo ren. John, bên trái, mặc sắc vàng và nâu ấm; Bernard, bên phải, mặc sắc bạc và xanh lam mát hơn, và nền nâu trầm làm vải vóc như phát sáng. John đứng trên bậc, tựa vào một bệ đá, nhìn về phía xa. Bernard bước chân trái lên bậc, tay trái chống hông khiến khuỷu tay chĩa ra một góc gượng gạo. Anh nhìn thẳng vào ta, vén áo choàng để lộ lớp lót lụa, áo khoác và quần thêu, đôi ủng có cựa và thanh gươm.

Ý nghĩa và dụng ý

Hai anh em đứng sát nhau, gợi tình thân gắn bó, nhưng tư thế ngược chiều và ánh mắt nhìn hai hướng lại hé lộ một căng thẳng chưa được giải tỏa. Bức chân dung cho thấy những quý tộc trẻ ở ngưỡng cửa cuộc đời trưởng thành, tự tin, sành điệu, sắp lên đường khám phá thế giới. Biết điều xảy ra sau đó khiến hình ảnh thêm phần xót xa. Cả hai đều tử trận khi chiến đấu cho vua Charles I trong Nội chiến Anh: John trong trận Cheriton năm 1644, và Bernard năm sau đó, khi chỉ huy đội Cận vệ trong trận Rowton Heath. Vẻ lịch lãm năm 1638 trở thành một lời từ biệt.

Di sản

Bức tranh ở lại với gia đình Stewart cho tới năm 1672, khi Charles Stewart, Công tước Richmond thứ ba và Công tước Lennox thứ sáu, qua đời không có người nối dõi. Tranh chuyển qua em gái ông là Katherine O'Brien, Nữ Nam tước Clifton thứ bảy, rồi tới cháu gái bà là Theodosia Hyde, và ở trong gia đình tới khoảng năm 1904 thì được bán cho nhà buôn tranh Sir George Donaldson. Sau đó chủ ngân hàng Sir Ernest Cassel sở hữu tranh, và nó truyền tới các chắt gái ông là Patricia Knatchbull và Lady Pamela Hicks. Phòng trưng bày Quốc gia London mua tranh năm 1988. Thomas Gainsborough từng chép lại bức tranh cho John Bligh, Bá tước Darnley thứ ba, bản chép nay ở Bảo tàng Nghệ thuật Saint Louis.