El Greco · 1577

Khung cảnh gần như tan vào một hang tối, Hài Nhi rực sáng ở giữa, còn thánh Giêrônimô nhìn thẳng vào ta với ngọn nến và cuốn Kinh Thánh. El Greco vẽ tranh này không lâu sau khi đến Tây Ban Nha, cho một trong những đơn đặt hàng lớn đầu tiên ở Toledo.
Trong một bản ghi nhớ viết mùa xuân năm 1577, El Greco thỏa thuận với Diego de Castilla sẽ vẽ cho nhà thờ tu viện Santo Domingo el Antiguo ở Toledo sáu bức tranh và các mẫu cho tượng của một bàn thờ chính lớn, cùng hai bức cho hai bàn thờ phụ nhỏ hơn. Hai bàn thờ phụ sẽ thể hiện khởi đầu và kết thúc cuộc đời Chúa Giêsu. Bàn thờ phía Phúc Âm sẽ có cảnh Giáng sinh, trong đó phải có cả thánh Giêrônimô. Kết quả, với nhiều nhân vật lớn ngoài Thánh Gia, trở thành một bức Mục đồng thờ lạy. Tranh được ghi nhận từ 1577 đến 1579.
Bức tranh có kích thước 210 x 128 cm. Hài Nhi ngự ở trung tâm bố cục, tỏa ra một vầng sáng. Quanh Ngài là thánh Giuse, Đức Mẹ, các mục đồng, những nhân vật khác, con la và con bò. Góc dưới bên phải, thánh Giêrônimô nhìn người xem, tay cầm nến và Kinh Thánh. Phía trên, các thiên thần trải một dải băng ghi câu Luca 2,14 bằng chữ Hy Lạp. Nhà văn Cossío chỉ ra hai chàng trai thanh lịch đứng ở ngưỡng cửa, trầm mặc và lặng im, nổi lên trên nền bóng tối dưới trời đêm và vầng trăng.
Wethey phân biệt năm kiểu Mục đồng thờ lạy trong tranh El Greco; bức này thuộc kiểu II, bức đầu tiên trong bốn bức vẽ ở Tây Ban Nha, và là kiểu mang chất Ý nhất, cân đối và tỉ mỉ nhất, hợp với một bức tranh vẽ ngay sau khi ông đến. Thời ở Ý, ông theo khuôn Bộ tranh ba tấm Modena, với nhân vật nhỏ và chi tiết kể chuyện. Ở đây phong cảnh gần như biến vào một hang đá, chỉ còn lại chiều kích tâm linh. Thánh Giêrônimô có mặt vì ngài từng sống một thời gian trong hang Bêlem, và vì Diego de Castilla được giáo dục trong một tu viện dòng thánh Giêrônimô.
Bức tranh mang bài học của Venice, của Titian và Tintoretto, cùng dấu ấn Correggio, Parmigianino và Michelangelo. José Gudiol nhấn mạnh rằng cử chỉ nhân vật vừa bộc lộ cảm xúc vừa tạo nên các trục nhịp điệu của bố cục, đối lập các mục đồng hiện thực với những nhân vật phía sau được lý tưởng hóa hơn. Ban đầu đặt ở bàn thờ phụ phía Phúc Âm tại Santo Domingo el Antiguo, nay tranh thuộc Quỹ Botín ở Santander; Wikidata ghi Bộ sưu tập Santander và tu viện Santo Domingo de Silos. Wethey xếp tranh số 7.
El Greco (1541-1614)
nghệ thuật tôn giáo · Christ Child · Tu viện Saint Dominic xứ Silos
View of Toledo - El Greco (1596)
The Disrobing of Christ - El Greco (1570s)
The Vision of Saint John - El Greco (1610)
The Nobleman with his Hand on his Chest - El Greco (1580)
Laocoön - El Greco (1610s)
Saint Martin and the Beggar - El Greco (1597)
Adoration of the Shepherds - El Greco (1612)
The Wedding at Cana - Paolo Veronese (1560s)
The Feast in the House of Levi - Paolo Veronese (1573)
Bữa tối cuối cùng - Jacopo Tintoretto (1563)
Miracle of the Slave - Jacopo Tintoretto (1540s)
Venus of Urbino - Titian (1538)
Lễ Đức Mẹ Lên Trời - Titian (1510s)
Bữa tối tại Emmaus - Caravaggio (1601)
Sự kêu gọi của Thánh Matthew - Caravaggio (1609)
Các vị sứ thần - Hans Holbein the Younger (1533)
Xác Kitô chết trong mộ - Hans Holbein the Younger (1520s)