The Seven Deadly Sins and the Four Last Things

Ở giữa mặt bàn này là một con mắt khổng lồ, trong con ngươi Chúa Kitô sống lại từ mồ, bên dưới là lời cảnh báo: Hãy coi chừng, hãy coi chừng, Chúa đang nhìn. Xung quanh, người đời vẫn mải phạm tội.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Bức tranh được gán cho Hieronymus Bosch hoặc một môn đồ, niên đại khoảng năm 1500 hoặc muộn hơn. Vua Philip II của Tây Ban Nha mua tranh trước năm 1560 vì tin là bản gốc, xem đây là bức Bosch yêu thích nhất, treo trong phòng ngủ ở El Escorial, rồi tặng cho tu viện năm 1574. Nghi vấn có từ sớm: một đoạn văn của Felipe de Guevara năm 1560 nhắc đến một học trò tài giỏi ký tên thầy. Năm 2015, Dự án Nghiên cứu và Bảo tồn Bosch xếp tranh cho một môn đồ, nhưng Prado, nơi tranh được trưng bày trong tủ kín, vẫn xem đây là bản thật.

Điều nên ngắm kỹ

Tấm tranh, khoảng 120 x 140 cm, được dựng từ những vòng tròn. Vòng lớn ở giữa vẽ bảy mối tội như cảnh đời thường chứ không phải ngụ ngôn. Một quan tòa nhận hối lộ cho tội tham lam. Một kẻ say và một người béo chè chén trong khi đứa trẻ van nài, cho tội tham ăn. Một người ngủ gật bên lò sưởi, phớt lờ nữ tu nhắc ông cầu nguyện. Các cặp đôi dã ngoại trong lều hồng. Một phụ nữ ngắm mình trong gương do quỷ cầm. Hai nông dân say đánh nhau, một phụ nữ cố can ngăn. Ở bốn góc là bốn vòng nhỏ: Cái chết, Phán xét, Thiên đàng và Địa ngục.

Ý nghĩa và dụng ý

Bố cục biến cả bức tranh thành con mắt của Thiên Chúa dõi theo thế gian. Dòng chữ Latin Cave cave dominus videt, Hãy coi chừng, Chúa đang nhìn, nằm dưới hình Chúa sống lại. Phía trên và dưới là những câu trong sách Đệ Nhị Luật than về một dân tộc thiếu sáng suốt và mong họ nghĩ đến kết cục của mình. Bốn sự sau cùng nhắc người xem mỗi tội dẫn về đâu: giường hấp hối có thiên thần và quỷ bên cạnh, Chúa vinh hiển đánh thức người chết, thánh Phêrô canh cổng Thiên đàng, và quỷ dữ trừng phạt kẻ có tội theo tội của họ.

Di sản

Tranh luận vẫn tiếp diễn. Một số học giả viện dẫn nét vẽ vụng, tấm gỗ dương thay vì gỗ sồi và trang phục nhân vật; năm 2005 Ed Hoffman cho rằng đây có thể là bản chép. Những người khác chỉ ra lớp phác thảo và nét cọ khớp với tranh muộn của Bosch, các dấu vết sửa vẽ cho thấy đây không phải bản sao đơn thuần, và chữ ký là của chính Bosch. Phần lớn sử gia nay đặt trang phục vào khoảng 1505 đến 1510, còn Wikidata ghi năm 1500. Dù ai vẽ, con mắt canh chừng ấy vẫn là một trong những hình ảnh khó quên nhất ở Prado.