The Feast of Venus

Những thần Cupid nhảy múa quay cuồng quanh tượng nữ thần tình yêu, trong khi một thần dê nâng bổng một tiên nữ đang cười, mắt nhìn thẳng ra ngoài. Nàng mang gương mặt Helena Fourment, người vợ trẻ của Rubens, trong bữa tiệc hân hoan ông vẽ năm 1635 đến 1636.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Rubens vẽ Bữa tiệc của thần Vệ Nữ năm 1635 đến 1636; đây là tấm vải lớn khoảng 217 x 350 cm, nay ở Bảo tàng Lịch sử Nghệ thuật Vienna. Tranh tưởng tượng về lễ hội La Mã Veneralia, tôn vinh Venus Verticordia. Rubens rất ngưỡng mộ Titian và đã chép lại bức Thờ phụng thần Vệ Nữ của danh họa Venezia, giữ trong bộ sưu tập riêng đến khi qua đời. Tranh của Titian lại dựa trên cuốn Imagines của Philostratus xứ Lemnos, những đoạn tả các bức họa cổ, trong đó có một bầy Cupid trong khu vườn thơm hái và hôn những trái táo, bắn mũi tên tình yêu vào nhau, vật lộn và đuổi bắt một con thỏ.

Điều nên ngắm kỹ

Ở giữa là tượng Venus Verticordia trong tư thế e lệ, vây quanh là những người hầu lễ, rồi đến các Cupid, thần dê, tiên nữ và nữ tín đồ thần rượu nhảy múa. Các bà mệnh phụ ăn mặc chỉnh tề cử hành nghi lễ: một người rửa tượng, một người cầu nguyện, dâng hương bên chiếc giá ba chân rực lửa. Đám Cupid rẽ ra cho hai cô dâu háo hức chạy vào, tay cầm búp bê làm lễ vật. Dưới chân nữ thần, những phụ nữ gần như khỏa thân giơ lược và gương để thần ngắm mình. Một Cupid có cánh đặt vòng hoa hồng lên đầu thần. Phía sau là đền thờ và một hang đá có nước đổ vào bồn tràn, trên có tượng Ceres và Bacchus. Có những Cupid là bé gái không cánh, số khác hái táo, lúa mì và nho.

Ý nghĩa và dụng ý

Rubens còn dựa vào tập Fasti của Ovid, tả lễ hội tháng Tư của phụ nữ tôn vinh Venus Verticordia và Fortuna Virilis, với việc rửa tượng, tắm dưới cành sim và dâng hương. Ovid nhắc đến cả mệnh phụ, cô dâu lẫn kỹ nữ, và Rubens đưa cả ba vào tranh. Từ các nguồn ấy cùng sáng tạo riêng, ông làm nên một ngụ ngôn sôi nổi về hạnh phúc hôn nhân, nơi sự gợi cảm được hôn nhân nâng đỡ và làm đẹp thêm. Philipp Fehl cho rằng cặp tình nhân bên phải có hai đôi chim bồ câu là Cupid và Psyche. Lúa mì và nho gợi câu ngạn ngữ: không có Ceres và Bacchus, Vệ Nữ sẽ lạnh lùng.

Di sản

Chi tiết riêng tư nhất nằm ở rìa trái. Trước hang đá, các tiên nữ và thần dê nô đùa tượng trưng cho dục vọng thuần túy, và Rubens dùng người vợ trẻ Helena Fourment làm mẫu cho tiên nữ bị một thần dê nham nhở nâng bổng; nàng nắm chặt sừng hắn và nhìn ra khỏi tranh với ánh mắt tinh quái. Bức tranh cho thấy Rubens đã hấp thụ Titian, Philostratus và Ovid rồi biến chúng thành của riêng mình: một lễ hội cuộn xoáy, đông đúc, ca ngợi tình yêu, sự sinh sôi và hôn nhân. Tranh vẫn ở Bảo tàng Lịch sử Nghệ thuật Vienna, một trong những cảnh đông vui, rộn ràng nhất của ông.

Có thể bạn chưa biết

Vẽ năm 1635-1636, khoảng 217 x 350 cm.
Lấy cảm hứng từ Thờ phụng thần Vệ Nữ của Titian, Philostratus và Fasti của Ovid.
Helena Fourment làm mẫu cho tiên nữ ở rìa trái.
Nay ở Bảo tàng Lịch sử Nghệ thuật Vienna.

Wikipedia · Wikidata