Paul Viaud em almirante do século XVIII

Henri de Toulouse-Lautrec · 1901

Một người bạn khoác trang phục đô đốc thế kỷ 18, được vẽ bằng những mảng màu rộng và thoáng. Đây là bức chân dung cuối cùng Toulouse-Lautrec vẽ, năm 1901, năm ông qua đời, tặng người từng đưa ông lên du thuyền để tránh xa rượu.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Người trong tranh là Paul Viaud, bạn của Toulouse-Lautrec, theo bài Wikipedia tiếng Đức là một đô đốc. Năm 1899, mẹ của họa sĩ là bà Adèle nhờ Viaud cho con trai mình ở một thời gian trên du thuyền của ông. Toulouse-Lautrec vừa rời một dưỡng trí viện ở Neuilly, và bà mẹ hy vọng chuyến đi sẽ giúp con không sa lại vào nghiện rượu. Bức chân dung được vẽ năm 1901. Tên gốc tiếng Pháp được ghi là L'Amiral Viaud, hay Paul Viaud trong trang phục đô đốc.

Điều nên ngắm kỹ

Bức tranh khá lớn, khoảng 140 x 155 cm, vẽ Viaud trong bộ trang phục đô đốc thế kỷ 18. Ettore Camesasca của Bảo tàng Nghệ thuật São Paulo chú ý đến những bề mặt màu rộng, phẳng của nó. Điều này lạ với Toulouse-Lautrec, người đến năm 1899 và 1900 vẫn chủ yếu dùng nét gạch đan, như trong chân dung Octave Raquin. Hãy nhìn cách màu nằm thành từng mảng thoáng thay vì một mạng nét ngắn, và cách bộ trang phục xưa biến một người bạn thành nhân vật của trò hóa trang.

Ý nghĩa và dụng ý

Suốt đời, Toulouse-Lautrec say mê chân dung hơn cả. Một trong những tác phẩm đầu tiên của ông là chân dung cha cưỡi ngựa, và tác phẩm cuối cùng là bức chân dung Paul Viaud trong vai đô đốc này. Các nhà sử học nghệ thuật như Anne Distel hay Philippe Jullian nhấn mạnh rằng chân dung của ông không chỉ là sự giống mặt mà là những tư liệu tâm lý, và bức này được nhắc đến vì khả năng thể hiện tính cách với mọi sự nước đôi. Camesasca cho rằng lối vẽ khác thường có thể do việc vẽ bị gián đoạn, hoặc do mục đích của bức tranh.

Di sản

Bức tranh được trưng bày năm 1902 trong cuộc hồi cố sau khi Toulouse-Lautrec mất, nhưng vẫn nằm trong bóng của những tác phẩm nổi tiếng như Moulin Rouge: La Goulue hay Phòng khách phố Moulins. Camesasca đoán nó từng treo ở Malromé, lâu đài của gia đình, thuộc về mẹ họa sĩ, rồi về tay Raymond Adolphe Séré de Rivières. Dữ liệu của chúng tôi ghi tranh thuộc Bảo tàng Nghệ thuật São Paulo, còn bài Wikipedia tiếng Đức lại ghi Bảo tàng Nghệ thuật Assis Chateaubriand ở Campina Grande, Brazil.