Édouard Manet · 1872

Một người đàn ông cao, áo khoác tối màu, một tay cầm mũ chóp cao và gậy, đầu quay về phía vai. Manet chỉ để lại bản phác người bạn cũ. Người khác đã vẽ cho xong, và ngay cả chữ ký cũng được thêm sau khi ông mất.
Manet quen Antonin Proust từ thời đi học, rồi cả hai cùng học vẽ trong xưởng của Thomas Couture. Proust sớm bỏ hội họa để làm báo, năm 1876 trở thành đại biểu Quốc hội và năm 1881 làm bộ trưởng văn hóa trong thời gian ngắn. Manet phác họa ông đứng toàn thân trong xưởng ở phố Rue d'Amsterdam. Wikipedia ghi tranh khoảng năm 1877, còn Wikidata ghi 1872. Sau khi Manet mất năm 1883, nhiếp ảnh gia Fernand Lochard chụp lại bản phác, và Suzanne Manet được cho là đã tặng nó cho Proust năm 1884.
Ảnh của Lochard cho thấy chỉ có đầu và cổ áo trắng được vẽ kỹ; phần thân còn lại chỉ phác vài nét, tay trái cầm mũ chóp cao và gậy. Ngày nay tấm vải, 182 x 110 cm, được vẽ đầy đủ chi tiết: áo khoác đen cài một khuy, gi lê màu be nhạt, khăn quàng cổ sẫm, khăn cài túi ngực sáng màu, quần xám nhạt. Tay trái tựa trên cây gậy nâu nhạt và giữ chiếc mũ chóp đen bóng. Chiều ngang có thể đã bị cắt bớt 15 cm, và chữ ký Manet ở góc dưới bên trái được thêm sau khi ông mất.
Không ai biết bản phác được vẽ lại khi nào và bởi ai. Năm 2011, quản lý bảo tàng Stéphane Guégan nói các chuyên gia đều nhất trí rằng nó thuộc những bản phác được vẽ lại theo yêu cầu của vợ góa Manet và con trai bà là Léon để dễ bán hơn; nhưng vì bà đã tặng tranh cho Proust năm 1884, việc vẽ lại về sau theo yêu cầu của người khác cũng có thể. Guégan vẫn thấy ở đó nét duyên và sự thanh lịch, gợi nhớ chân dung Manet do Henri Fantin-Latour vẽ năm 1867. Dáng tay tựa gậy cầm mũ giống chân dung Carolus-Duran mà Manet vẽ năm 1876.
Manet vẽ lại người bạn, và nổi tiếng hơn, vào năm 1880: bức chân dung nay ở Bảo tàng Nghệ thuật Toledo, đề tặng người bạn Antonin Proust và được trưng bày tại Salon Paris năm ấy. Tấm tranh bị vẽ lại này có số phận long đong. Nó được Bảo tàng Wallraf-Richartz ở Köln mua trong Thế chiến thứ hai, sau chiến tranh trở về Pháp, và khi quyền sở hữu vẫn chưa được làm rõ, hiện được trưng bày dưới dạng cho mượn dài hạn tại Bảo tàng Fabre ở Montpellier.
Édouard Manet (1832-1883)
chân dung · Wallraf-Richartz Museum · Musées Nationaux Récupération
Bữa trưa trên cỏ - Édouard Manet (1863)
Olympia - Édouard Manet (1863)
Quán bar tại Folies-Bergère - Édouard Manet (1882)
Ban công - Édouard Manet (1868)
La Musique aux Tuileries - Édouard Manet (1862)
The Fif - Édouard Manet (1866)
The Railway - Édouard Manet (1873)
Nana - Édouard Manet (1877)
Ấn tượng, mặt trời mọc - Claude Monet (1872)
Hoa súng - Claude Monet (1906)
Vũ hội ở Moulin de la Galette - Pierre-Auguste Renoir (1876)
Bữa trưa của nhóm chèo thuyền - Pierre-Auguste Renoir (1881)
The Cradle - Berthe Morisot (1872)
Summer's Day - Berthe Morisot (1879)
L'Absinthe - Edgar Degas (1875)
The Bellelli Family - Edgar Degas (1858)
The Canal du Loing at Moret - Alfred Sisley (1892)
The Watering Pond at Marly with Hoarfrost - Alfred Sisley (1876)
Rue de Paris, temps de pluie - Gustave Caillebotte (1877)
Les raboteurs de parquet - Gustave Caillebotte (1875)