Édouard Manet · 1872

Một cô gái Paris nhìn thẳng vào ta, khẽ mỉm cười, còn chiếc dù che nắng màu xanh bung ra sau lưng như cả một bầu trời. Manet vẽ nàng năm 1872, và giới sử gia nghệ thuật vẫn còn bàn cãi nàng là ai.
Manet ít khi dùng người mẫu chuyên nghiệp, ông thường vẽ người nhà và bạn bè, nên câu hỏi ai đã ngồi cho bức chân dung bán thân này vẫn còn tranh luận. Vợ ông là Suzanne và Berthe Morisot, hai người ông hay vẽ thời ấy, đều không giống nàng, học trò Eva Gonzalès cũng vậy. Sử gia nghệ thuật John Richardson đề xuất Alice Legouvé, và các tác giả danh mục toàn tập của Manet, Denis Rouart và Daniel Wildenstein, đồng ý. Manet có lẽ quen bà qua họa sĩ Alfred Stevens, người bà thường làm mẫu. Bức tranh nhỏ, 48,2 x 40 cm, sơn dầu trên vải, không ký tên và không ghi năm.
Nàng đối diện ta, mắt đen mở to, má hồng đầy đặn, cằm hơi ngấn. Làn da chuyển từ trắng qua nâu nhạt, xám tới hồng và đỏ, khiến gương mặt nổi khối và sống động, trong khi đôi mắt gần như chỉ là hai chấm tối giản dị và đôi môi khép được vẽ kỹ hơn, với nụ cười nhẹ thân thiện. Tóc mái rủ trên trán, chiếc mũ tối có nơ nhỏ sáng màu ở trên. Một chiếc nơ màu cá hồi khép cổ áo trắng. Đôi tay vẽ phóng khoáng cầm cán dù; cán gác lên vai, còn tán dù xanh nhạt xen xanh đậm phủ gần hết nền. Vài mảng xanh vàng nhỏ ở các góc gợi một khu vườn hay công viên.
Manet luôn say mê thời trang của phụ nữ Paris, và hình ảnh người phụ nữ cầm dù xuất hiện nhiều lần trong tranh ông: Âm nhạc ở vườn Tuileries, Ban công, Những con chim én, Trong nhà kính, và cuối đời là bức Mùa xuân, nơi Jeanne Demarsy cũng gác dù lên vai theo cách tương tự. Các bạn họa sĩ của ông cũng vẽ đề tài này, như Renoir với Lise cầm dù và Monet trong nhiều bức. Bức Người phụ nữ cầm dù năm 1873 của Renoir giống bức này đến lạ, từ khuôn hình, ánh nhìn thẳng, cổ áo đứng đến chiếc nơ nhỏ, nhưng không rõ Renoir có biết tranh của Manet hay hai người tự đi đến cùng một lối vẽ.
Chủ sở hữu đầu tiên được biết là Auguste Pellerin, nhà sản xuất bơ thực vật ở Paris và là người sưu tầm nhiều tranh Manet. Khoảng năm 1912 tranh về tay nam tước Adolf Kohner, chủ ngân hàng người Hungary ở Budapest, rồi năm 1930 sang nhà buôn tranh Wildenstein & Company, được giữ nhiều năm ở chi nhánh New York. Năm 1947, nhà sản xuất phim William Goetz và vợ là Edith Mayer Goetz mua tranh ở Los Angeles. Sau khi hai ông bà qua đời, tranh được đấu giá ở New York năm 1988 và lần nữa năm 2019, mỗi lần đều về tay một người mua giấu tên. Tranh vẫn thuộc sưu tập tư nhân, nên mỗi bản in là một dịp hiếm hoi được gặp ánh nhìn của nàng.
Édouard Manet (1832-1883)
Bữa trưa trên cỏ - Édouard Manet (1863)
Olympia - Édouard Manet (1863)
Quán bar tại Folies-Bergère - Édouard Manet (1882)
Ban công - Édouard Manet (1868)
La Musique aux Tuileries - Édouard Manet (1862)
The Fif - Édouard Manet (1866)
The Railway - Édouard Manet (1873)
Nana - Édouard Manet (1877)
Ấn tượng, mặt trời mọc - Claude Monet (1872)
Hoa súng - Claude Monet (1906)
Vũ hội ở Moulin de la Galette - Pierre-Auguste Renoir (1876)
Bữa trưa của nhóm chèo thuyền - Pierre-Auguste Renoir (1881)
The Cradle - Berthe Morisot (1872)
Summer's Day - Berthe Morisot (1879)
L'Absinthe - Edgar Degas (1875)
The Bellelli Family - Edgar Degas (1858)
The Canal du Loing at Moret - Alfred Sisley (1892)
The Watering Pond at Marly with Hoarfrost - Alfred Sisley (1876)
Rue de Paris, temps de pluie - Gustave Caillebotte (1877)
Les raboteurs de parquet - Gustave Caillebotte (1875)