After the Bath, Woman Drying Herself

Một người đàn bà quay lưng về phía ta, cong người trên chiếc ghế mây, khăn đặt nơi gáy, sống lưng là một đường căng sâu. Degas nói ông muốn người xem cảm thấy như đang nhìn qua lỗ khóa. Francis Bacon gọi những bức phấn màu như thế là thuộc hàng vĩ đại nhất từng được làm ra.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Degas làm bức tranh phấn màu lớn này trong khoảng 1890 đến 1895, thuộc một loạt ảnh chụp, phác thảo, tranh phấn và sơn dầu về phụ nữ tắm hoặc múa. Ông thường dùng ảnh và phác thảo trước để nghiên cứu ánh sáng và bố cục, và cách ông xử lý ánh sáng có thể liên quan đến thị lực đang suy giảm. Ông từng trưng bày nhiều tranh khỏa thân người tắm ở triển lãm Ấn tượng cuối cùng năm 1886, và chín bức phấn màu về phụ nữ tắm được Theo van Gogh trưng bày năm 1888. Bức này khoảng 103,5 x 98,5 cm, vẽ trên nhiều mảnh giấy dán lên bìa cứng; có lẽ ông bắt đầu nhỏ hơn rồi nối thêm giấy trong lúc vẽ.

Điều nên ngắm kỹ

Một người phụ nữ ngồi trên những chiếc khăn trắng trải lên ghế mây, quay lưng về phía bạn. Thân hình cong và hơi vặn, đường sống lưng sâu nhấn mạnh sự căng thẳng. Một tay lau gáy bằng khăn, có lẽ sau khi bước ra từ chiếc chậu tắm bằng thiếc ở góc phòng; tay kia bám vào ghế. Căn phòng được xác định bằng những đường dọc và chéo nơi sàn gặp tường. Degas phủ nhiều lớp phấn, chủ yếu xanh Phổ, vàng cadmi và màu đất, khiến hình người gần như trong suốt, đường viền nhòe gợi chuyển động.

Ý nghĩa và dụng ý

Gương mặt bị che khuất, nên mọi chú ý dồn vào thân thể. Carol Armstrong cho rằng Degas vặn thân người vào những tư thế khác thường để người xem khó chịu, phải nhìn đi chỗ khác và tôn trọng sự riêng tư của người phụ nữ; bà thấy những thân thể ấy tồn tại trong một thế giới riêng. Richard Kendall thấy chúng đặc biệt không gợi dục. Một số nhà phê bình chê chúng vô duyên vì không hề lý tưởng hóa, còn Octave Mirbeau khen Degas đã không chiều chuộng vẻ đẹp khỏa thân để dễ thành công. Người khác lại thấy sự chính xác của ông mang tính khoa học hơn nghệ thuật. Tác phẩm đến nay vẫn gây tranh luận.

Di sản

Sau khi trưng bày tại phòng tranh Lefevre năm 1950, bức tranh được Phòng Tranh Quốc gia London mua năm 1959. Nó ảnh hưởng mạnh đến Francis Bacon, thấy rõ trong Ba hình người trong phòng năm 1964 và Ba nghiên cứu lưng đàn ông năm 1970; bảo tàng Tate gọi nó gần như một lá bùa của ông. Năm 1985 Bacon chọn nó làm một trong ba tranh khỏa thân trung tâm trong triển lãm Lựa chọn của nghệ sĩ tại Phòng Tranh Quốc gia, đặt giữa Thần Vệ nữ Rokeby của Velázquez và Hạ táng của Michelangelo. Một phiên bản ít công phu hơn cùng đề tài nằm ở Phòng tranh Courtauld.