The Three Ages of Man

Tiziano Vecelli · 1510s

The Three Ages of Man - Tiziano Vecelli

Những em bé ngủ dưới gốc cây, đôi tình nhân trẻ trên thảm cỏ tươi, một ông lão trầm ngâm bên những chiếc đầu lâu. Trong một phong cảnh đồng quê, Titian bày ra cả một đời người, và vị ngọt ngắn ngủi của tình yêu trong đó.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Ba tuổi đời người là một trong những tác phẩm nổi tiếng nhất của Titian, khoảng 90 x 151 cm, nay ở Phòng tranh Quốc gia Scotland tại Edinburgh. Wikipedia ghi niên đại 1512 đến 1514, Wikidata ghi thập niên 1510. Giorgio Vasari viết rằng Titian vẽ tranh sau khi trở về Venice, cho cha vợ của nghệ nhân khắc đá quý Giovanni Bernardi ở Faenza, một đơn đặt hàng được ghi năm 1515. Các nhà phê bình đặt sớm hơn một chút, vì ba thiên thần nhỏ đang ngủ bên phải có vẻ phỏng theo bức bàn thờ Santa Giustina của Romanino năm 1513. Titian thời trẻ chịu ảnh hưởng sâu từ phong cảnh và tranh khỏa thân của Giorgione, và được biết đã hoàn thành vài tác phẩm dở dang của Giorgione sau khi ông qua đời vì dịch hạch năm 1510, ở tuổi 33.

Điều nên ngắm kỹ

Hãy đọc tranh từ phải sang trái. Bên phải, thần Cupid nghịch ngợm trèo lên hai thiên thần nhỏ đang ngủ: tuổi thơ. Tận cùng bên trái, gần ta nhất, đôi tình nhân trẻ sắp ôm nhau, ngồi trên thảm cỏ xanh tươi nhất của cả phong cảnh. Ở khoảng giữa, một ông lão trông rất giống Thánh Jerome sám hối đang ngắm một cặp đầu lâu, có lẽ của những người từng yêu nhau. Một ngôi nhà thờ hiện lên ở hậu cảnh. Ảnh X-quang cho thấy rất nhiều lần sửa, ngay cả theo chuẩn của Titian: đầu người phụ nữ ban đầu hơi quay về phía ta trước khi ông vẽ nàng nghiêng hẳn, đắm chìm vào người yêu, và từng có thêm nhiều đầu lâu quanh ông lão trước khi ông vẽ đè lên.

Ý nghĩa và dụng ý

Phòng tranh gọi đây là một suy tưởng thi vị về sự phù du của đời người và tình yêu, đặt trong phong cảnh đồng quê, hợp với thi ca Ý thời ấy. Titian cố ý phá trật tự thời gian. Đặt đôi tình nhân ở xa nhất bên trái và gần người xem nhất, ông tôn họ lên như giai đoạn hoàn hảo nhất của đời người, vẫn ngồi trên đất bằng, chưa bắt đầu con dốc không tránh khỏi xuống chân đồi nơi ông lão ngồi. Nhà sử học nghệ thuật Judith Dundas xem ông lão là hình ảnh của tuổi già, mất mát và sự phù phiếm của kiếp trần. Ngôi nhà thờ có thể nhắc người xem về lời hứa cứu rỗi và sự sống đời đời của Kitô giáo.

Di sản

Bức tranh đã đi một hành trình dài. Từ Bernardi, tranh sang tay Hồng y Otto Truchsess von Waldburg, rồi Matthaus Hopfer ở Augsburg và gia đình Ebert. Ghi chép chắc chắn đầu tiên là năm 1662, trong bộ sưu tập của Nữ hoàng Christina của Thụy Điển ở Rome; Joachim von Sandrart kể bà mua tranh ở Augsburg từ một ông von Waldburg. Hoàng thân Livio Odescalchi có tranh năm 1692, Philippe II, Công tước xứ Orleans năm 1720, và tranh ở lại Bộ sưu tập Orleans đến năm 1798 thì về tay Francis Egerton, Công tước Bridgewater thứ 3, mà con cháu ông đã gửi bộ sưu tập cho Phòng tranh Quốc gia Scotland. Có nhiều bản sao, đáng chú ý là bản được cho là của Sassoferrato tại Phòng tranh Doria Pamphilj ở Rome.

Có thể bạn chưa biết

Wikipedia · Wikidata

Về họa sĩ

Tiziano Vecelli (1488-1576)

Thượng Phục Hưng · trường phái Venice · ngụ ngôn · National Galleries Scotland

Tranh khác của Tiziano Vecelli