The Farewell of Telemachus and Eucharis

Một chàng thợ săn trẻ và một nàng tiên ôm nhau lần cuối trước khi chàng lên đường tìm cha. David vẽ cuộc chia tay dịu dàng này năm 1818, khi đang lưu vong ở Brussels, và bức tranh chưa từng được trưng bày ở Paris.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Sau khi nhà Bourbon trở lại ngai vàng nước Pháp, David sống lưu vong ở Brussels từ năm 1816, và tại đây ông bắt đầu bức tranh. Có thể ông tự ý khởi sự, hoặc một người bảo trợ vô danh đã gợi ý đề tài. Trong khoảng từ 1817 đến đầu 1818, Bá tước von Schönborn nghe nói về dự án, đến xưởng mới của David và đồng ý mua. Tờ báo L'Oracle ở Brussels loan tin bức tranh dành cho một vị lãnh chúa lớn xứ Bavaria, giữ kín tên ông. Đôi nhân vật bước ra từ tiểu thuyết Những cuộc phiêu lưu của Telemachus năm 1699 của François Fénelon, lấy cảm hứng từ Odyssey của Homer. Đây là bức tranh cuối cùng David vẽ một đôi nhân vật thần thoại, và là tranh cặp với bức Thần Tình Yêu và Psyche.

Điều nên ngắm kỹ

David cắt khung sát vào hai nhân vật và để khung cảnh gần như trống, nên mắt người xem cứ ở lại trên hai gương mặt. Cả hai đều được vẽ theo người mẫu thật. Eucharis khẽ chạm vào mặt Telemachus, còn chàng nhìn ra với nỗi khao khát và buồn bã; một chú chó bên cạnh ngước nhìn chàng, kéo ánh mắt ta theo. Những gam màu cơ bản rực rỡ nổi trên nền tối, và chi tiết vàng làm sáng ống tên và chiếc tù và cho biết họ là thợ săn. Eucharis mặc trang phục đi săn như Artemis, nữ thần săn bắn và trinh tiết, còn Telemachus chỉ khoác hờ, gợi nhớ những anh hùng khỏa thân của nghệ thuật cổ điển.

Ý nghĩa và dụng ý

Bức tranh không minh họa một tình tiết cụ thể nào trong tiểu thuyết. Nhà sử học nghệ thuật Mary Vidal xem nó là hình ảnh của tình cảm thanh lịch và chân thành, và là ẩn dụ cho hành trình cuộc đời. Trong truyện của Fénelon, Telemachus phải chọn giữa bổn phận và đam mê; theo Vidal, ở đây ta thấy nỗi đau khi từ bỏ khát khao tuổi trẻ, lúc chàng đưa ra lựa chọn anh hùng là đi tìm cha. Khác với Thần Tình Yêu và Psyche vốn xoay quanh dục vọng, bức tranh này nói về nỗi nhớ mong và sự gắn bó, và những gợi nhắc cổ điển cho thấy một mối liên kết thật lòng. Một số nhà bình luận gần đây gọi nó là tiền lãng mạn vì những cảm xúc phức tạp.

Di sản

Tranh ra mắt công chúng lần đầu tại Hội Mỹ thuật và Văn chương Hoàng gia ở Ghent tháng 6 năm 1818; dự định chỉ khoảng một tuần, nó được giữ đến ngày 20 tháng 6 theo đề nghị của chủ tịch học viện. Từ 23 tháng 6 đến 12 tháng 7, tranh được trưng bày ở Brussels trong một cuộc triển lãm từ thiện cho các nhà tế bần. Học trò của David là Joseph Denis Odevaere khen sự rực rỡ và tinh tế của màu sắc. Nhà văn Đức Georg Christian Braun thì cho rằng lối cắt khung sát không hợp với tranh lịch sử. Năm 1822, một học trò khác là Sophie Frémiet vẽ một bản sao dưới sự hướng dẫn của David, từng trưng bày ở Paris năm 1846. Bản gốc nay ở Bảo tàng J. Paul Getty, Los Angeles.