The Battle of Trafalgar

Khói lửa, cột buồm gãy và những thủy thủ chới với cuộn quanh chiến hạm HMS Victory. Bức tranh lớn nhất của Turner, cũng là đơn đặt hàng hoàng gia duy nhất của ông, không vẽ một khoảnh khắc của trận đánh mà gộp nhiều khoảnh khắc vào một cảnh choáng ngợp.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Trận Trafalgar diễn ra ngày 21 tháng 10 năm 1805 ngoài khơi mũi Trafalgar, giữa hạm đội Anh do Horatio Nelson chỉ huy và hạm đội liên quân Pháp và Tây Ban Nha. Nelson chia tàu thành hai đội hình, một do ông dẫn, một do Cuthbert Collingwood dẫn, và giành chiến thắng quyết định, dù ông bị thương chí mạng. Công chúng Anh sau đó vận động để có tranh vẽ về trận đánh. Vua George IV đặt vẽ bức này cho một loạt tranh trong các phòng nghi lễ của cung điện St James, gắn vương triều với vinh quang quân sự, làm bức đối xứng với Ngày mùng một tháng Sáu vinh quang của Loutherbourg. Wikipedia ghi tranh vẽ năm 1822, còn Wikidata ghi thập niên 1820. Đó là đơn đặt hàng hoàng gia duy nhất của Turner.

Điều nên ngắm kỹ

Đây là tác phẩm lớn nhất của Turner. Wikipedia ghi kích thước 2.615 x 3.685 mm, còn Wikidata ghi khoảng 259 x 366 cm. Chiến hạm HMS Victory, soái hạm của Nelson, chiếm vị trí chủ đạo, cho thấy Nelson và chiến thuật của ông quan trọng thế nào với câu chuyện. Hãy nhìn lên những lá cờ hiệu trên cột buồm: chúng thể hiện một phần thông điệp nổi tiếng, nước Anh mong mỗi người làm tròn bổn phận. Bên dưới, khói và mây dồn lên, và ở tiền cảnh là những con người vùng vẫy dưới nước. Tàu, dây buồm và quân phục được nghiên cứu tỉ mỉ, nhưng có chỗ không gian tan vào những nét sơn thuần túy, và sức người với sức thiên nhiên như soi bóng vào nhau.

Ý nghĩa và dụng ý

Turner xử lý một sự kiện gần đây như một bức tranh lịch sử, thể loại vốn dành cho cảnh Kinh Thánh, thần thoại hay lịch sử cổ đại và được xem là đỉnh cao của hội họa. Để làm vậy, ông ghép nhiều khoảnh khắc của trận đánh, trải dài qua nhiều ngày, vào một cảnh duy nhất. Bố cục hình kim tự tháp nói lên chiến thắng và sự hy sinh. Mục đích là một điều mang tính khái quát, triết lý và dân tộc: một hình ảnh khẳng định nước Anh là cường quốc hàng hải. Thế nhưng dù là tranh đặt hàng, Turner vẫn rời xa lối vẽ tranh biển truyền thống để đến với phong cách riêng, với sự mơ hồ và cảm giác siêu phàm, cho thấy ông gắn bó với Trafalgar sâu sắc đến nhường nào.

Di sản

Turner đã phác thảo ngay sau trận đánh, với những nghiên cứu cẩn thận về tàu, dây buồm và quân phục. Tác phẩm sớm nổi tiếng nhất, Trận Trafalgar nhìn từ dây chằng mạn phải cột buồm lái của Victory, được đón nhận tốt và đặt nền móng cho bức tranh này. Cho đơn đặt hàng, ông vẽ thêm hai bản phác thảo sơn dầu: bản thứ nhất theo lối tranh biển truyền thống, bản thứ hai tiến gần đến sự hỗn loạn có trật tự của bức tranh hoàn chỉnh. Ít lâu sau khi được treo ở cung điện St James, bức tranh được tặng cho Bệnh viện Greenwich. Ngày nay nó được trưng bày tại Bảo tàng Hàng hải Quốc gia ở Greenwich, London, thuộc Royal Museums Greenwich.