Rembrandt van Rijn · 1669

Một ông già áo đỏ nhìn thẳng vào ta, hai tay đan vào nhau, gương mặt già nua được dựng từ lớp này chồng lớp kia của sơn trong. Rembrandt vẽ nó trong những tháng cuối đời, vậy mà ông vẫn hiện lên đầy tự tin.
Rembrandt vẽ bức chân dung tự họa này năm 1669, trong những tháng trước khi ông qua đời vào tháng 10 năm ấy. Đây là một trong ba bức tự họa có niên đại 1669 và là một trong những bức cuối cùng của loạt khoảng 80 bức tự họa ông vẽ suốt đời. Điều đó khiến nó trở thành một phần của một trong những bản ghi bằng hội họa dài nhất mà một nghệ sĩ để lại về chính gương mặt mình. Dù cái chết đã cận kề, và dù sự chú tâm dồn vào những nét già nua, nguồn tư liệu nhận xét rằng Rembrandt vẫn để lại ấn tượng về một nghệ sĩ tự tin, vững vàng. Tấm toan có kích thước 86 x 70,5 cm.
Rembrandt vẽ mình trong chiếc áo khoác đỏ thẫm cổ lông, đội mũ nồi, nhìn thẳng ra người xem với hai bàn tay đan vào nhau. Hãy nhìn kỹ gương mặt: chảy xệ, lốm đốm, được dựng cẩn thận bằng nhiều lớp sơn trong suốt. Ngược lại, chiếc áo và nền tranh chìm trong bóng tối, còn đôi tay thì mờ nhòe, để ánh sáng và sự chú ý tụ lại trên khuôn mặt. Các nhà khoa học của National Gallery nhận thấy ông dùng bảng màu khá hạn chế quen thuộc của mình gồm trắng chì, các màu đất vàng và đỏ cánh kiến, khiến sắc ấm của chiếc áo và làn da càng nổi bật.
Ảnh chụp X quang cho thấy Rembrandt đã đổi ý khi vẽ. Chiếc mũ nồi ban đầu to hơn và có màu trắng. Đôi tay lúc đầu được đặt khác, cầm một cây cọ và một cây gậy kê tay, những dụng cụ của nghề vẽ. Trong bức tranh hoàn chỉnh, những dụng cụ ấy đã biến mất, và người họa sĩ chỉ ngồi đó với hai tay đan vào nhau. Nguồn tư liệu không giải thích vì sao ông thay đổi, nhưng kết quả là ông hiện lên ít như một người đang làm việc mà nhiều hơn như một con người đối diện ta, điềm tĩnh và thẳng thắn, với dấu vết năm tháng hằn trên gương mặt.
Khi bức tranh được làm sạch năm 1967, một chữ ký và niên đại bị hư hại đã lộ ra, và người ta cho rằng tấm toan đã bị cắt bớt ở cả bốn cạnh. Tranh thuộc về William van Huls cho tới khi được bán đấu giá ở London năm 1722 cho Thomas Brodrick. Cháu trai ông là Alan Brodrick, Tử tước Midleton thứ hai, thừa kế tranh, và tranh ở lại Peper Harow cho tới khi George Brodrick, Tử tước Midleton thứ năm, đem bán đấu giá năm 1851. Năm ấy National Gallery ở London mua lại, và tranh vẫn ở đó đến nay, một trong những cái nhìn cuối cùng Rembrandt dành cho chính mình.
Rembrandt van Rijn (1606-1669)
nam giới · Bảo tàng Quốc gia Luân Đôn · hội họa Hà Lan thời hoàng kim · chân dung tự họa · Rembrandt
Đội tuần đêm - Rembrandt van Rijn (1642)
Chân dung tự họa - Rembrandt van Rijn (1659)
Bài học giải phẫu của Dr. Nicolaes Tulp - Rembrandt van Rijn (1632)
Cô dâu Do Thái - Rembrandt van Rijn (1660s)
Bão biển hồ Galilee - Rembrandt van Rijn (1633)
Sự trở lại của người con hoang đàng - Rembrandt van Rijn (1668)
Danaë - Rembrandt van Rijn (1636)
Tiệc của Belsasar - Rembrandt van Rijn (1636)
Thiếu nữ đeo hoa tai ngọc trai - Johannes Vermeer (1665)
Cô hầu rót sữa - Johannes Vermeer (c. 1658)
The Feast of Saint Nicholas - Jan Steen (1660s)
Girl eating oysters - Jan Steen (1658)
A Militiaman Holding a Berkemeyer, Known as the ‘Merry Drinker’ - Frans Hals (1620s)
Laughing Cavalier - Frans Hals (1624)
The Windmill at Wijk bij Duurstede - Jacob van Ruisdael (1670)
The Jewish Cemetery - Jacob van Ruisdael (1650s)
The Courtyard of a House in Delft - Pieter de Hooch (1658)
A Woman Peeling Apples - Pieter de Hooch (1663)