Phụ nữ nông dân với nền lúa mì

Vào năm cuối đời, Vincent van Gogh đặt một thiếu nữ thôn quê trước bức tường lúa mì đang chín. Ông yêu bố cục này đến mức vẽ lại nhiều phiên bản.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Người phụ nữ nông thôn trước nền lúa mì là bức sơn dầu trên toan Van Gogh vẽ năm 1890, năm cuối cùng của đời ông. Sau khi tự rời nơi điều trị, ông chuyển đến quán trọ Ravoux ở Auvers-sur-Oise, gần Paris, dưới sự chăm sóc của bác sĩ vi lượng đồng căn Paul Gachet. Chứng trầm cảm vẫn đeo bám ông; ngày 27 tháng 7 năm 1890 ông tự bắn vào ngực và qua đời hai ngày sau. Các nguồn không nói rõ bức tranh được vẽ vào lúc nào hay ở đâu trong năm ấy, nhưng ghi nhận rằng Van Gogh đã vẽ thêm nhiều phiên bản cùng bố cục, như thể một tấm toan chưa đủ để nói hết điều ông muốn.

Điều nên ngắm kỹ

Hãy bắt đầu từ nhân vật. Wikidata liệt kê những gì hiện diện: một người phụ nữ mặc váy, đội mũ, cài trâm, có nút dây thắt, trước một cánh đồng lúa mì. Tấm toan khá lớn, 92 × 73 cm, nên cô hiện lên gần bằng người thật và chiếm phần lớn khung hình. Hãy để mắt đi từ gương mặt xuống những chi tiết nhỏ nơi cổ áo, rồi ra cánh đồng phía sau. Lúa mì không mở ra một chân trời xa mà dựng lên như tấm phông. Nhan đề tiếng Pháp cho biết cô đội mũ rơm và ngồi trước cánh đồng.

Ý nghĩa và dụng ý

Người nông dân đồng hành cùng Van Gogh từ buổi đầu: những tác phẩm đầu tay của ông khắc họa người lao động thôn quê, và ở Arles năm 1888 cánh đồng lúa mì là một đề tài của ông. Trong bức chân dung này hai mạch ấy gặp nhau. Người phụ nữ không đang làm việc; cô là người mẫu đường hoàng, còn cánh đồng nuôi sống cộng đồng cô trở thành bối cảnh. Các nguồn không ghi lại lời Van Gogh về bức tranh, nhưng việc ông vẽ nhiều phiên bản cho thấy mô-típ này cuốn hút ông. Theo tinh thần Hậu ấn tượng, màu sắc và hoa văn mang cảm xúc ngang với sự giống thật.

Di sản

Bức tranh đã nhiều lần đổi chủ. Wikidata không ghi bảo tàng nào lưu giữ, nên tác phẩm hiếm khi được công chúng chiêm ngưỡng, và mỗi bản in lại càng quý với người yêu tranh. Nó thuộc dòng sáng tác dồi dào của năm cuối đời Van Gogh, bên cạnh những bức như Cánh đồng lúa mì với đàn quạ. Các phiên bản ông vẽ lại cho phép ta so sánh cách ông nhào nặn một ý tưởng. Hôm nay, tác phẩm là minh chứng rằng đến tận cuối đời, ông vẫn quay về với con người và đồng ruộng thôn quê.