The Rape of Europa

Một thiếu nữ bị con bò trắng chở ra biển, chiếc khăn quăng quật trong gió khi bờ đất lùi xa. Titian không làm dịu đi những gì đang xảy đến với nàng.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Titian vẽ Vụ bắt cóc Europa khoảng 1560 đến 1562, là một trong loạt tranh thần thoại poesie dành cho vua Philip II của Tây Ban Nha. Câu chuyện đến từ thần thoại Hy Lạp: thần Zeus hóa thành con bò, dụ Europa trèo lên lưng rồi chở nàng vượt biển đến đảo Crete. Biến hình ký của Ovid là một nguồn, nhưng cảm hứng trực tiếp hơn có thể là đoạn mô tả một bức tranh Europa trong tiểu thuyết Leucippe và Clitophon của Achilles Tatius, in bằng tiếng Ý tại Venice năm 1546. Cá heo, chiếc khăn, thần Cupid và tư thế của Europa đều được phản chiếu ở đây.

Điều nên ngắm kỹ

Europa nằm ngửa trên lưng bò, ngay ngoài khơi quê nhà, quần áo xộc xệch, đôi chân cho thấy nàng chênh vênh hoặc thậm chí đang vùng vẫy để thoát ra. Nàng giơ cao chiếc khăn lụa đỏ, và một thị nữ trên bờ xa mặc tấm áo tương tự. Hai thiên thần nhỏ đuổi theo trên trời, một bé khác cưỡi cá heo, và một con thủy quái rình rập ở tiền cảnh. Con bò trắng như tuyết với chiếc cổ cuồn cuộn, gần với lời Ovid. Wikidata ghi kích thước 185 x 205 cm; Wikipedia ghi 178 x 205 cm.

Ý nghĩa và dụng ý

Tên tranh dùng chữ rape theo nghĩa cũ là bắt cóc, nhưng bức tranh cho thấy mối đe dọa rõ ràng. Hành vi bạo lực tình dục không được vẽ ra, nhưng được ngụ ý qua tư thế và vẻ sợ hãi của Europa, qua chiếc khăn vẫy gọi và con quái vật bên dưới. Titian dường như nhấn mạnh đây là cảnh cưỡng ép chứ không phải chuyện tình. Học giả Yael Even cho rằng Titian có thể chọn đề tài không vì gắn bó với nó, mà để khẳng định tài năng hội họa của mình.

Di sản

Về sau vua Philip V tặng tranh cho đại sứ Pháp, và tranh nằm trong Bộ sưu tập Orléans ở Paris gần suốt thế kỷ 18. Rubens chép lại trung thành vào năm 1628 đến 1629, bản này nay ở Prado. Bernard Berenson mua tranh cho Isabella Stewart Gardner năm 1896, và tranh vẫn ở bảo tàng của bà tại Boston; nó không bị lấy trong vụ trộm năm 1990. Năm 2021 đến 2022, bảo tàng lần đầu tiên kể từ thế kỷ 16 tập hợp đủ sáu bức poesie của Titian.