Thaïs

Joshua Reynolds · 1781

Thaïs - Joshua Reynolds

Một người phụ nữ giơ cao ngọn đuốc rực cháy, thúc giục cả một đạo quân đốt thành. Joshua Reynolds vẽ một kỹ nữ London trong vai Thaïs thời cổ đại, và khán giả Viện Hàn lâm Hoàng gia năm 1781 không nhịn được một câu đùa về bức tranh.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Thaïs là bức chân dung của Sir Joshua Reynolds vẽ kỹ nữ người Anh Emily Warren trong vai Thaïs, người kỹ nữ là tình nhân của Alexander Đại đế. Reynolds trưng bày tranh tại Viện Hàn lâm Hoàng gia London năm 1781. Hình ảnh bắt nguồn từ bài thơ Bữa tiệc của Alexander của John Dryden, kể rằng trong bữa tiệc mừng chiến thắng sau khi chiếm kinh đô Ba Tư Persepolis, Thaïs đã kêu gọi đốt thành để trả thù cho những thành phố Hy Lạp bị tàn phá. Theo câu thơ của Dryden, nàng như một Helen khác, đốt cháy một thành Troy khác. Reynolds kết hợp chân dung, tranh lịch sử và ẩn ý xã hội trong cùng một bức.

Điều nên ngắm kỹ

Bức tranh sơn dầu khổ lớn, khoảng 229 x 145 cm. Thaïs cầm ngọn đuốc đang cháy trong một tay, tay kia thúc giục Alexander và đoàn tùy tùng đi đốt Persepolis. Cử chỉ của nàng là toàn bộ câu chuyện: nàng không phải một người đẹp thụ động mà là người dẫn đường, như bài thơ của Dryden viết, soi lối cho chàng đến với con mồi. Một người phụ nữ được vẽ toàn thân ở khổ lớn như vậy, mang dáng vẻ của một nữ anh hùng trong lịch sử cổ đại, là một lựa chọn có chủ ý mà khán giả Viện Hàn lâm hẳn đã hiểu ngay.

Ý nghĩa và dụng ý

Người mẫu là đề tài còn tranh luận. Đó là kỹ nữ Emily, tình nhân của Charles Francis Greville. Một số nhà nghiên cứu cho rằng Amy Lyon, cũng là tình nhân của Greville và sau này là Phu nhân Hamilton, đã ngồi mẫu, nhưng nhiều khả năng hơn đó là Emily Bertie Pott, người tự gọi mình là Emily Warren. Tại cuộc triển lãm năm 1781, một khán giả đùa rằng Reynolds không được Emily trả tiền nên đã vẽ nàng đốt Đền Trinh Tiết. Vài người quen của ông phủ nhận chuyện này, nhưng Phillippa Plock, cựu giám tuyển ở Waddesdon Manor, nhận xét rằng rất có thể ông muốn gợi liên tưởng ấy, vì chính cái tên Thaïs đã mang nghĩa kỹ nữ.

Di sản

Năm 1792, bức tranh được Francesco Bartolozzi khắc thành tranh in, đưa hình ảnh ra khỏi bốn bức tường của Viện Hàn lâm. Một bức chân dung có lẽ cũng vẽ Emily Warren, của George Romney, hiện ở Bảo tàng Metropolitan New York, nên ta có thể nhìn nàng qua mắt hai họa sĩ lớn của thời ấy. Bức Thaïs của Reynolds nay ở Waddesdon Manor, do National Trust quản lý, nơi nó vẫn cho thấy một bức chân dung thượng lưu có thể mượn kịch tính của lịch sử để gửi gắm một thông điệp sắc sảo.

Có thể bạn chưa biết

Wikipedia · Wikidata

Về họa sĩ

Joshua Reynolds (1723-1792)

phụ nữ · chân dung · National Trust

Tranh khác của Joshua Reynolds

Tranh của các họa sĩ liên quan