Polish Woman

Một thiếu nữ đứng một mình giữa phong cảnh, khoác chiếc áo dài đỏ viền lông thú và đội mũ trắng. Không ai chắc ai đã vẽ nàng, nàng là ai, hay tranh vẽ năm nào. Thế mà tấm tranh gỗ nhỏ này đã đi qua Paris, Saint Petersburg, Warszawa và cả chiến tranh.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Người phụ nữ Ba Lan là một bức sơn dầu trên gỗ ở Bảo tàng Quốc gia Warszawa, theo truyền thống được gán cho Jean-Antoine Watteau. Tranh khớp với một bản vẽ của Watteau nay có lẽ đã mất, chỉ còn biết qua bản khắc của François Boucher in năm 1726 trong Recueil Jullienne. Vì tranh không có chữ ký, việc xác định tác giả và niên đại vẫn chưa chắc chắn: có tác giả chấp nhận đây là tranh Watteau, có người bác bỏ, và niên đại được đề xuất trải từ đầu thập niên 1710 đến đầu thập niên 1730. Wikidata ghi năm 1717.

Điều nên ngắm kỹ

Tấm tranh nhỏ, khoảng 36,5 x 28,5 cm. Một thiếu nữ đứng toàn thân giữa phong cảnh, trong bộ trang phục hơi lạ: áo dài đỏ, áo khoác lông thú và mũ trắng. Hãy để mắt dừng lại ở sắc đỏ nổi trên nền phong cảnh, và ở cách lớp lông thú ôm lấy dáng nàng. Kiểu nhân vật này xuất hiện nhiều lần trong tranh và bản vẽ của Watteau, như Những cô nàng làm duyên và Người mơ mộng, một phần vì thế mà tấm tranh lâu nay gắn với tên ông.

Ý nghĩa và dụng ý

Nhiều tác giả liên hệ bộ trang phục với một thứ thời trang kiểu Ba Lan được cho là có mặt ở Pháp thời Watteau, và tên gọi truyền thống của tranh bắt nguồn từ đó. Cũng có những nỗ lực xác định người mẫu, đáng chú ý là nữ diễn viên Charlotte Desmares của nhà hát Comédie-Française, người cùng thời với Watteau. Không điều gì trong đó là chắc chắn. Bức tranh để lại cho ta một người phụ nữ mà tên, người vẽ và năm vẽ đều còn bỏ ngỏ, và có lẽ chính sự mơ hồ ấy làm nên vẻ cuốn hút lặng lẽ của nàng.

Di sản

Đến giữa thế kỷ 18, tranh thuộc về Louis Antoine Crozat, nam tước de Thiers. Sau khi Nữ hoàng Catherine Đại đế mua bộ sưu tập Crozat năm 1772, tranh ở trong các bộ sưu tập hoàng gia Nga khoảng một thế kỷ rưỡi, tại Hermitage và cung điện Catherine ở Tsarskoye Selo, rồi trở lại Hermitage năm 1910. Sau chiến tranh Ba Lan - Xô viết, tranh được giao cho Ba Lan năm 1923 theo Hòa ước Riga. Trong Thế chiến thứ hai, Hermann Göring chiếm đoạt tranh, và sau chiến tranh tranh được trả về cho Ba Lan.