Madonna of the Rabbit

Đức Mẹ vuốt ve một chú thỏ trắng trong khi một thiếu nữ trao Chúa Hài Đồng cho bà giữa đồng cỏ lúc hoàng hôn. Titian vẽ cảnh dịu dàng này trong năm vợ ông qua đời khi sinh nở, và nỗi đau của ông có thể ẩn trong đó.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Tư liệu cho thấy Federico Gonzaga xứ Mantova đặt Titian vẽ ba bức tranh năm 1529, và một trong số đó có thể được xác định khá chắc chắn là bức này. Kích thước nhỏ, khoảng 71 x 87 cm, cho thấy tranh dành cho việc cầu nguyện riêng. Tranh có niên đại 1530 và ký Ticianus f. Năm ấy thật khó khăn với họa sĩ. Ngày 6 tháng 8 năm 1530, vợ ông là Cecilia qua đời khi sinh đứa con thứ ba, Lavinia, và bé được giao cho em gái Titian là Orsa nuôi. Thư của sứ thần Benedetto Agnello gửi về Mantova cho thấy Titian chìm trong tang tóc và u sầu ít nhất đến tháng 10.

Điều nên ngắm kỹ

Bức tranh mang tên chú thỏ trắng mà Đức Mẹ giữ trong tay trái. Thánh Catarina thành Alexandria mặc như một thị nữ, dưới chân là bánh xe gãy, biểu tượng truyền thống của bà. Bà và Đức Mẹ ngồi trên đồng cỏ cạnh giỏ trái cây: táo tượng trưng tội tổ tông, nho tượng trưng Thánh Thể và sự cứu chuộc. Phía sau, một người chăn cừu đứng nhìn, môtip lấy từ Giorgione. Hoa dại phủ tiền cảnh, còn bầu trời có những vệt cam trên nền xanh chạng vạng, tiêu biểu cho phong cảnh thời chín muồi của Titian. Ảnh X-quang cho thấy ban đầu Đức Mẹ nhìn về phía người chăn cừu.

Ý nghĩa và dụng ý

Con thỏ tượng trưng cho sự sinh sôi và, vì màu trắng, cho sự tinh tuyền của Đức Mẹ và mầu nhiệm Nhập thể. Nguồn giải thích rằng thỏ cái có thể mang thai lứa thứ hai khi vẫn đang mang lứa đầu, nên chúng như sinh con mà không cần thụ thai, một biểu tượng của sự đồng trinh. Cảnh tranh cũng vang vọng đời riêng của Titian: Chúa Hài Đồng được trao vào tay một người phụ nữ khác, như đứa con gái mới sinh của ông được giao cho em gái. Người chăn cừu có thể là chân dung Federico Gonzaga, vì ánh nhìn ban đầu của Đức Mẹ, hoặc chính họa sĩ, vì dáng ông buồn bã, xa cách như Titian lúc chịu tang.

Di sản

Đồng cỏ đầy hoa gợi locus amoenus, chốn an lành của thi ca cổ điển, và phong cảnh Arcadia thấy trong những tác phẩm như Hòa nhạc đồng quê hay loạt tranh Bacchanal cho Ferrara. Hành trình của bức tranh đi theo những bộ sưu tập lớn của châu Âu. Cùng toàn bộ bộ sưu tập Gonzaga, tranh được vua Charles I của Anh mua năm 1627, và sau khi ông bị xử tử thì bị bán đấu giá. Năm 1665, tranh về tay Công tước Richelieu đời thứ hai và vua Louis XIV. Nay tranh ở bảo tàng Louvre tại Paris, một bức tranh cầu nguyện nhỏ mang cả thần học về sự tinh tuyền lẫn nỗi buồn riêng của một người cha góa vợ.