Fortitude

Một thiếu nữ mặc giáp và áo choàng đỏ ngồi trên ngai đá cẩm thạch, mắt khẽ cụp xuống dịu dàng. Sức mạnh, theo hình dung của Botticelli, thật lặng lẽ. Đây là kiệt tác đầu tiên được ghi nhận trong sự nghiệp của ông.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Bức Dũng cảm thuộc bộ bảy Đức tính vẽ cho Phòng xử án của Mercanzia ở Firenze, cơ quan phân xử tranh chấp làm ăn giữa thương nhân và các phường hội. Công trình danh giá đến mức nhiều họa sĩ muốn nhận. Sáu tấm còn lại do xưởng của Piero del Pollaiuolo vẽ, và sự phản đối của Pollaiuolo khiến Botticelli chỉ được vẽ một nhân vật này. Ông được Tommaso Soderini, một thành viên hội đồng, giúp đỡ, và phường họa sĩ sau đó sửa điều lệ để bảo vệ hội viên khỏi sự can thiệp từ bên ngoài như vậy. Wikipedia nói tranh hoàn thành năm 1470, còn Wikidata ghi 1475.

Điều nên ngắm kỹ

Tấm tranh, 167 x 87 cm, vẽ bằng màu keo trứng, tức bột màu trộn lòng đỏ trứng, trên gỗ dương, khác với gỗ bách dùng cho các Đức tính kia. Mắt người xem tìm ngay đến gương mặt sáng của nàng, cúi xuống và nhìn đi nơi khác; ánh nhìn xa vắng như thế là nét quen thuộc ở phụ nữ trong tranh Botticelli. Áo choàng đỏ tuột khỏi một bên vai, phủ ngang lòng, nếp vải mềm đặt cạnh bộ giáp kim loại, hòa quyện mềm mại và mạnh mẽ. Quầng xanh mờ dưới mắt gợi rằng nàng từng trải qua bất hạnh. Dù ngồi, nàng vẫn hơi lệch trọng tâm, một chân đưa lên trước, như sắp đứng dậy.

Ý nghĩa và dụng ý

Vì sao sức mạnh lại hiền hòa đến vậy? Bài viết gợi ý rằng vì các tấm tranh treo cao, nàng nhìn xuống để trông chừng người xem và các đức tính khác: nàng đứng đầu hàng, và không có sức mạnh thì chẳng thể theo đuổi sáu đức tính còn lại. Với người thế kỷ 15, các Đức tính kết hợp triết học và đức tin; Pseudo-Dionysius gọi chúng là những đấng ban ân sủng và dũng khí. Chiếc ghế đá chạm trổ phong phú khiến nàng khác hẳn các nhân vật của Pollaiuolo. Người phụ nữ có thể được vẽ theo Lucrezia Donati, dù nguồn chỉ nêu đây là một khả năng.

Di sản

Các tấm tranh sau đó chuyển về Uffizi, khi tài sản của Mercanzia cũ thuộc về Phòng Thương mại năm 1777. Sáu người bạn đồng hành của Pollaiuolo, Bác ái, Đức tin, Tiết độ, Khôn ngoan, Hy vọng và Công bằng, cũng treo ở đó. Giữa họ, Dũng cảm nổi bật như kiệt tác đầu tiên được ghi nhận của Botticelli, một họa sĩ trẻ giành được đúng một chỗ trong công trình đông người tranh giành và khiến nó khó quên. Nhân vật nâng đỡ mọi đức tính khác lại được vẽ dịu dàng chứ không dữ dội, và chính lựa chọn ấy vẫn giữ chân người xem hôm nay.