Coronation of the Virgin

Các thiên thần rắc hoa hồng trắng và đỏ, nắm tay nhau múa vòng tròn, trong khi Đức Chúa Cha đội vương miện cho Đức Mẹ giữa vầng hào quang vàng. Bên dưới, bốn vị thánh đứng giữa vùng đất trống trải. Botticelli vẽ bức bàn thờ cao lớn này cho phường thợ kim hoàn Firenze.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Bức bàn thờ được đặt hàng khoảng năm 1488 đến 1490 bởi Arte degli Orafi, phường thợ kim hoàn, cho nhà nguyện Sant'Alo trong vương cung thánh đường San Marco ở Firenze. Wikipedia tiếng Pháp ghi niên đại khoảng 1488 đến 1492, còn Wikidata ghi 1488. Tác phẩm thành công ngay, được Albertini nhắc đến năm 1510, rồi Antonio Billi, Anonimo Gaddiano và Vasari. Khi Giambologna xây lại thánh đường, bức tranh được chuyển vào phòng hội của tu viện, và khung gốc có lẽ đã mất vào lúc ấy.

Điều nên ngắm kỹ

Bức tranh, khoảng 378 x 258 cm, chia làm hai tầng. Phía trên, dưới vòm cong, Đức Chúa Cha đội mũ ba tầng của giáo hoàng, đội vương miện cho Đức Mẹ trong vầng hào quang gồm mười bốn thiên thần Seraphim, các thiên thần khác rắc hoa và múa vòng. Những tia vàng tỏa ra từ cặp nhân vật thánh, đi qua trước một thiên thần đang múa, gợi chiều sâu. Bên dưới là thánh Gioan Tông đồ, Augustinô, Giêrônimô mặc áo hồng y và Eloi. Gioan mở cuốn sách còn trắng tinh và chỉ lên trời, Augustinô đang viết, Giêrônimô sững sờ nhìn, còn Eloi nhìn ra người xem và ban phép lành.

Ý nghĩa và dụng ý

Bài viết gọi đây là một trong những ví dụ nổi tiếng nhất về cuộc khủng hoảng thần bí của Botticelli khi Girolamo Savonarola đến Firenze, khiến ông rời bỏ đề tài thế tục để quay về các chủ đề của những bậc thầy Firenze thời trước. Vị trí nổi bật của Gioan, tác giả sách Khải Huyền, gắn với những bài giảng về tận thế của Savonarola, vốn làm rúng động thành phố ít lâu trước khi nhà Medici bị trục xuất năm 1494. Sự tương phản là có chủ ý: thiên đàng rực rỡ vinh quang, mặt đất là sa mạc đá trơ trọi và mặt nước. Cảnh đăng quang dường như lấy cảm hứng từ Fra Angelico, nhưng ánh sáng sắc hơn, nếp áo đầy đặn hơn và tư thế đa dạng hơn.

Di sản

Sau đợt giải thể tu viện thời Napoléon năm 1808, bức tranh về Galleria dell'Accademia cho sinh viên mỹ thuật học, và được phục chế năm 1830. Năm 1919 tranh chuyển sang Uffizi, nơi năm 1921 một người phục chế vẽ lại chiếc áo xanh đã mất của thiên thần thứ ba bên trái. Một đợt phục chế tỉ mỉ hoàn tất năm 1990 đã gia cố tấm gỗ đang phồng rộp và bong tróc. Có người nghi ngờ Botticelli không tự tay vẽ mọi phần, nhất là áo các thánh và phong cảnh, nhưng phần đế tranh gồm năm cảnh, Gioan ở Patmos, Augustinô trong phòng làm việc, Truyền Tin, Giêrônimô trong sa mạc và một phép lạ của Eloi, thường được công nhận là của ông.