Annunciation of Cortona

Những dòng chữ vàng lơ lửng giữa thiên thần và Đức Maria, và lời đáp của Người được viết ngược. Trong bức Truyền tin ở Cortona của Fra Angelico, ngay cả con chữ cũng biết ai là người được đọc.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Bức Truyền tin ở Cortona là tranh thờ trên ván gỗ do Fra Angelico vẽ bằng màu keo trứng, được nguồn tư liệu ghi niên đại 1433-1434; Wikidata ghi thập niên 1430. Tranh từng ở Nhà thờ Gesù tại Cortona và nay thuộc Bảo tàng Giáo phận ở đó. Đây là một trong ba bức Truyền tin trên ván gỗ của Fra Angelico, cùng với bức ở Prado và ở San Giovanni Valdarno, và ông còn trở lại đề tài này trong bích họa ở tu viện San Marco, Florence. Tấm tranh lớn, 175 x 180 cm, là phần chính của một bộ tranh nhiều tấm, với phần bệ vẽ các cảnh đời Đức Mẹ: Đức Mẹ kết hôn, Các vua thờ lạy, Dâng Chúa vào Đền thờ và Đức Mẹ an giấc. Các tấm bệ ấy được cho là của Zanobi Strozzi, trợ lý của Fra Angelico.

Điều nên ngắm kỹ

Hãy bắt đầu với những dòng chữ vàng giữa Tổng lãnh thiên thần bên trái và Đức Trinh Nữ bên phải. Lời thiên thần chạy thành hai dòng, đọc từ trái sang phải. Lời đáp của Đức Maria nằm giữa hai dòng ấy và được viết ngược, nên ta phải lật ngược ảnh mới đọc dễ dàng: Ecce Ancilla Domini, Này tôi là tôi tớ Chúa. Rồi hãy nhìn sang tận cùng bên trái. Trên ngọn đồi sau hàng rào, bên ngoài khu vườn khép kín của Đức Maria, Adam và Eva đang bị đuổi khỏi Địa Đàng. Khác với các bức Truyền tin khác của Fra Angelico, điểm tụ phối cảnh ở đây lệch về bên trái, gần cảnh nhỏ về tội đầu tiên ấy.

Ý nghĩa và dụng ý

Đề tài theo truyền thống Kitô giáo được kể trong Phúc Âm và chi tiết trong cuốn Truyền thuyết Vàng của Jacobus de Voragine, sách tham khảo của các họa sĩ Phục Hưng. Những biểu tượng quen thuộc đều có mặt: khu vườn có tường bao, cột trụ, Chúa Thánh Thần và hình ảnh Adam với Eva. Đặt cảnh trục xuất bên ngoài khu vườn của Đức Maria giữ đúng truyền thống ấy, đặt sự sa ngã xưa bên cạnh khởi đầu mới. Những con chữ viết ngược mang một thông điệp lặng lẽ: lời đáp của Đức Maria không dành cho chúng ta, người xem, mà dành cho Thiên Chúa, Đấng từ trên cao sẽ đọc dễ dàng hơn.

Di sản

Theo nguồn tư liệu, cách viết chữ này dường như hoàn toàn mới ở Ý, dù đã được dùng sớm hơn đôi chút ở Flanders, đáng chú ý là bởi Jan và Hubert van Eyck trên mặt ngoài Bức tranh thờ Ghent và ngay sau đó trong bức Truyền tin Washington. Việc Fra Angelico dùng nó ở Cortona khiến bức tranh trở thành điểm gặp gỡ nhỏ giữa hội họa Ý và Flanders. Ngày nay tranh vẫn ở Cortona, trong Bảo tàng Giáo phận của thị trấn, nơi du khách có thể đứng trước nó và thử, như bao người khác, đọc lời đáp viết ngược của Đức Maria.