Tiziano Vecelli · 1532
Một quý bà trong sắc đỏ, lục, vàng rực sáng nhìn vào quả cầu pha lê, còn người đàn ông mặc giáp tối màu đặt tay lên ngực nàng. Không ai thống nhất Titian muốn nói gì, và bí ẩn ấy đã đi từ Tây Ban Nha đến tay một vua Anh rồi một vua Pháp.
Titian vẽ bức tranh sơn dầu này, nay ở bảo tàng Louvre, khoảng năm 1530 đến 1535; Wikidata ghi 1532. Tranh từng có nhiều tên: Ngụ ngôn về Hôn nhân, Ngụ ngôn về Chia ly, và trước đây là Ngụ ngôn về Alfonso d'Avalos. Tên cũ xuất phát từ ý cho rằng tranh vẽ Hầu tước Vasto từ biệt người vợ trẻ Mary xứ Aragon trước khi ra trận đánh quân Thổ. Titian quả có quen d'Avalos, người đã viết cho Aretino tháng 11 năm 1531 mong mời họa sĩ đến Correggio, nhưng Georg Gronau nghi ngờ mối liên hệ vì người mặc giáp không mang nét mặt của Hầu tước.
Bên trái là một quý bà ăn vận sang trọng và một quý ông mặc giáp, có một thiếu nữ và vài đứa trẻ hầu cận. Sắc áo sáng của nàng, đỏ, lục và vàng, ôm lấy thân hình đầy đặn, trong khi người đàn ông với tấm giáp ngực và giáp vai bóng loáng nổi lên tối thẫm bên cạnh; chàng quay về phía nàng nhưng mắt nhìn ra ngoài tranh, tay đặt lên ngực nàng. Một đứa trẻ cầm cung tên đóng vai thần Tình yêu. Một người phụ nữ đội vòng hoa đặt tay lên ngực. Xa hơn, thu ngắn mạnh, một chàng trai giơ giỏ hoa, đầu in trên nền trời xanh thẳm.
Các cách hiểu không thống nhất. Theo lối đọc cũ, thần Tình yêu, nữ thần Chiến thắng và thần Hôn phối an ủi người vợ đau buồn đang nhìn vào quả cầu pha lê, biểu tượng cho sự phù du của mọi điều trần thế. Charles Ricketts thì cho rằng người cầm quả cầu có thể là Trí tuệ hay Thận trọng, còn những nhân vật cầm hoa, vòng hoa và mũi tên là các thú vui mà người chiến binh quay lưng lại; ông nghĩ một ngụ ngôn quen thuộc hợp lý hơn hình ảnh người vợ trầm tư. Gronau thấy ở quý bà cùng nét tròn đầy, cùng dáng nghiêng và mái tóc vàng tết ngọc trai như Thánh Catherine của Titian ở London. Đề tài, như các nguồn thừa nhận, vẫn còn mờ mịt.
Bức tranh thuộc về vua Charles I của Anh tại Whitehall sau khi được mua ở Tây Ban Nha, được Peter Oliver chép lại năm 1629, và được bán ở London năm 1650 với tên Gia đình Hầu tước Guasto. Tranh qua tay Đại tá Hutchinson và Everhard Jabach trước khi vua Louis XIV có được năm 1662. Có nhiều bản sao, trong đó hai bản sớm thuộc Bộ sưu tập Hoàng gia Anh, chứng tỏ tranh từng nổi tiếng. Tranh có thể đã gợi hứng cho bức The Beloved năm 1865 đến 1866 của Rossetti. Đến năm 1910, Ricketts thấy tranh bị mài mòn, tô sửa nặng dưới lớp bụi nhiều thế kỷ.
Tiziano Vecelli (1488-1576)
Department of Paintings of the Louvre · trường phái Venice · ngụ ngôn · Venus · Cupid · mũi tên · hôn nhân
Venus of Urbino - Titian (1538)
Lễ Đức Mẹ Lên Trời - Titian (1510s)
Sacred and Profane Love - Titian (1510s)
Equestrian Portrait of Charles V - Titian (1548)
Flora - Titian (1517)
Allegory of Prudence - Titian (1550)
Diana and Actaeon - Titian (1550s)
Bacchus and Ariadne - Titian (1520s)
Bữa tối cuối cùng - Jacopo Tintoretto (1563)
Miracle of the Slave - Jacopo Tintoretto (1540s)
The Wedding at Cana - Paolo Veronese (1560s)
The Feast in the House of Levi - Paolo Veronese (1573)