Boulevard des Capucines

Từ ban công một xưởng ảnh trên cao giữa Paris, Monet nhìn đại lộ mùa đông tan vào ánh sáng, tuyết và những nét chấm tối nhỏ xíu là người qua lại. Đây là bức thứ hai ông vẽ con đường này, năm 1873.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Năm 1873, Monet vẽ hai bức tranh về đại lộ Capucines từ cùng một ban công: xưởng của nhiếp ảnh gia Nadar ở số 35 đại lộ Capucines, góc phố Daunou. Vài tháng sau, chính những căn phòng ấy đón cuộc triển lãm đầu tiên của các họa sĩ Ấn tượng, từ 15 tháng 4 đến 15 tháng 5 năm 1874. Monet vẽ trong lúc triển lãm đang được chuẩn bị, một giai đoạn mà bài viết tiếng Pháp trên Wikipedia gọi là vừa sung túc vừa sôi sục, khi ông lúc lo âu lúc hưng phấn. Ông kể với Pissarro rằng mình chạy khắp Paris cả ngày để xin chữ ký cho hội hợp tác mới rồi về tay không.

Điều nên ngắm kỹ

Đây là bức thứ hai trong hai bức, mang số 293 trong danh mục của Daniel Wildenstein. Bài viết tả một buổi chiều mùa đông với hàng cây trụi lá nhòe đi, vẽ trong lúc tuyết rơi: mái nhà, đường phố và mặt tiền bị quét bởi những vệt trắng, còn mấy người đàn ông đội mũ chóp cao đứng xem từ ban công bên cạnh. Bên dưới, khách bộ hành chỉ còn là những nét vẽ mảnh. Các nguồn không thống nhất về khổ tranh: bài tiếng Pháp ghi 80 x 60 cm và gọi đây là một cảnh dọc, còn Wikidata ghi 50,8 x 78,2 cm. Bức thứ nhất, khổ ngang, hiện ở Bảo tàng Pushkin tại Moskva.

Ý nghĩa và dụng ý

Monet không thích đám đông, và Marianne Alphant nhận xét rằng chưa nhân chứng nào kể đã thấy ông dạo phố Paris hay bước vào một quán cà phê. Vỉa hè không cho ông sự tĩnh tại cần để vẽ, nên ông leo lên cao. Từ trên ấy, nhịp sống ồn ã của đại lộ trở thành thứ ông có thể giữ ở khoảng cách và biến thành màu sắc, chuyển động. Ông giữ thói quen này: năm 1876 từ ban công tầng năm nhà Victor Chocquet trên phố Rivoli để vẽ vườn Tuileries, và năm 1878 từ hai ban công mượn của người lạ để vẽ phố Montorgueil và phố Mosnier treo cờ.

Di sản

Bức được treo tại triển lãm 1874 là bức Boulevard des Capucines thứ nhất, khổ ngang, chứ không phải bức này. Ở đó, nhà phê bình Louis Leroy của tờ Le Charivari chế giễu nó trong một cuộc đối thoại tưởng tượng, hỏi những chấm đen nhỏ phía dưới là gì và được đáp đó là người đi dạo. Nhưng cũng có người bênh vực Monet: Ernest Chesneau khen sức sống phi thường của đường phố và đám đông nhung nhúc trên mặt nhựa. Bức thứ hai, phủ tuyết này, nay thuộc Bảo tàng Nghệ thuật Nelson-Atkins ở Kansas City, người bạn đồng hành lặng lẽ của một bức tranh đã góp phần mở ra cuộc chiến của trường phái Ấn tượng.