Adoration of the Magi

Trong số các vị vua quỳ trước Hài Nhi, có một gương mặt nhiều người sẽ nhận ra: Albrecht Dürer đã tự vẽ mình vào bức tranh. Kết quả, theo lời Heinrich Wölfflin, là bức tranh hoàn toàn sáng sủa đầu tiên của nghệ thuật Đức.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Bức tranh trên ván gỗ này do Frederick Hiền triết đặt vẽ cho bàn thờ nhà thờ lâu đài Wittenberg, và Dürer hoàn thành năm 1504, giữa hai chuyến đi Ý. Trước đó danh tiếng của ông chủ yếu nhờ tranh in và chân dung tự họa; tác phẩm khiêm tốn này, rộng hơn một mét, được xem là một trong những tác phẩm quan trọng nhất của ông thời kỳ ấy. Năm 1603, Christian II xứ Saxony tặng tranh cho Hoàng đế Rudolf II, và tranh ở lại Vienna đến năm 1792, khi Luigi Lanzi, giám đốc Uffizi, đổi lấy nó bằng một bức của Fra Bartolomeo. Một số học giả, trong đó có Erwin Panofsky, cho rằng tranh từng là phần giữa của một bộ ba với hai tấm về ông Gióp.

Điều nên ngắm kỹ

Bên trái, Đức Mẹ, Hài Nhi và các vị vua quỳ tạo thành hình kim tự tháp trước nền những vòm cuốn, có vòm đổ nát, có vòm chỉ lộ một nửa. Bên phải, vị vua da đen đứng tách riêng giữa thiên nhiên, và ánh mắt ông dẫn ta đi khắp bức tranh. Dürer mượn từ bản khắc Adam và Eva cùng năm: vị vua này đứng theo thế trụ một chân với đôi chân được nghiên cứu kỹ, còn vị vua thứ hai mượn ánh nhìn cúi xuống của Adam. Hãy ngắm mái tóc vàng dài và bộ râu của vị vua thứ hai; đó chính là Dürer, và chữ ký lồng của ông nằm trên khối đá phía trước. Hãy tìm cả những con vật trong chuồng, cây cỏ, người hầu đội khăn xếp và sắc vàng lấp lánh.

Ý nghĩa và dụng ý

Bức tranh được ngưỡng mộ vì cân bằng giữa chủ nghĩa tự nhiên phương Bắc với phối cảnh, tỷ lệ lý tưởng và màu sắc kiểu Ý, sự hòa quyện nảy sinh từ những chuyến đi và việc nghiên cứu lý thuyết của Dürer. Đặt người thật vào vai một vị vua không phải điều lạ, đó là truyền thống gắn với ngoại giao và nghi lễ triều đại, nhưng việc Dürer tự hóa thân phản ánh danh tiếng của ông như một bậc thầy chân dung tự họa. Châu báu và trang phục xa lạ gợi đến thế giới sưu tầm: tranh về các vị vua thường nhắc chủ nhân về kho báu mình gom góp, và từng được đặt trên tủ đựng của quý trong nhà.

Di sản

Theo nguồn tư liệu, tranh sơn dầu của Dürer thường bị đánh giá thấp hơn tranh in, một phần vì tài năng của ông ở các chất liệu khác, nhưng tác phẩm này cho thấy ông vẽ tinh tế và tỉ mỉ đến đâu. Ông còn trở lại đề tài này: bức Chân dung một người châu Phi bằng than năm 1508, nay ở bảo tàng Albertina, được cho là nghiên cứu chuẩn bị cho bản vẽ bút mực về các vị vua năm 1524. Ngày nay bức tranh, kích thước 99 x 113,5 cm, được trưng bày tại Phòng tranh Uffizi ở Florence.