Night in Saint-Cloud

Edvard Munch · 1890

Night in Saint-Cloud - Edvard Munch

Một người đàn ông đội mũ chóp cao ngồi trong căn phòng tối bên cửa sổ, nhìn ra sông Seine dưới trăng tròn. Munch vẽ bức tranh vào mùa đông sau khi hay tin cha mất, và căn phòng như đang nín thở cùng ông.

Câu chuyện phía sau bức tranh

Edvard Munch vẽ Đêm ở Saint-Cloud năm 1890 tại Saint-Cloud, ngay ngoại ô Paris. Ông đến Paris năm 1889, và không lâu sau thì nhận tin cha qua đời. Theo nhà phê bình Dieter Buchhart, bức tranh thể hiện một nỗi u sầu nằm giữa chán nản, buồn bã và trầm uất, phản chiếu những gì Munch cảm thấy sau mất mát ấy. Reinhold Heller cũng đọc bầu không khí xanh lạnh của cái chết trong tranh như hình ảnh về cái chết của người cha và nỗi buồn sâu thẳm của họa sĩ trong mùa đông năm 1890. Tác phẩm giữ vị trí then chốt trong bước chuyển của Munch sang chủ nghĩa tượng trưng, lúc ông bắt đầu vẽ không phải sự vật như chúng là, mà là tâm trạng chúng mang theo.

Điều nên ngắm kỹ

Một người đàn ông đội mũ chóp cao ngồi bên cửa sổ phòng mình lúc đêm, nhìn ra dòng sông. Ông bị đẩy ra sát mép tranh, gần như tan vào bóng tối. Những đường ngang dọc mạnh mẽ chia không gian, và tấm rèm bên trái làm khung cho cảnh. Bên phải, ta chỉ lờ mờ thấy đường viền một chiếc bàn. Căn phòng chìm trong sắc xanh lam và tím sẫm. Những mảng vàng, cam và đỏ ấm chỉ xuất hiện bên ngoài, trừ một ngoại lệ: điếu thuốc đang cháy. Trăng tròn rải ánh xanh nhạt lên ghế sofa và sàn nhà, và hắt bóng khung cửa sổ hình chữ thập kép vào căn phòng trống.

Ý nghĩa và dụng ý

Giới phê bình đọc mỗi chi tiết như một biểu tượng. Sự trống trải, bóng tối, dáng người khuất trong bóng và bóng chữ thập của khung cửa được gọi là biểu tượng của cái chết, nỗi buồn và sự cô đơn. Căn phòng trở thành tấm gương của tâm hồn, bị tấm kính ngăn cách với thế giới bên ngoài, một sự chia cắt còn trở lại trong Nụ hôn và Đứa trẻ ốm của Munch. Ulrich Bischoff gọi nó là một nhà tù, một chiếc lồng kính. Với Tone Skedsmo và Arne Eggum, người đàn ông như ở ngoài không gian và thời gian, bị ký ức níu giữ. Lần đầu tiên trong tranh Munch, cái chết hiện ra dưới dạng một khoảng trống. Hans Dieter Huber viết rằng căn phòng và nỗi cô đơn của người đàn ông hòa làm một. Bảng màu lạnh có thể phản ánh lý thuyết của Charles Henry gắn xanh lam và tím với nỗi u sầu.

Di sản

Munch trưng bày bức tranh lần đầu, khi ấy chỉ mang tên Đêm, tại triển lãm mùa thu ở Tivoli, Kristiania, nay là Oslo, từ ngày 6 tháng 10 đến 9 tháng 11 năm 1890. Bác sĩ, nhà địa chất kiêm nhà sưu tập Fredrik Arentz mua nó với một phần ba số tiền họa sĩ đề nghị. Năm 1917, Bảo tàng Quốc gia về Nghệ thuật, Kiến trúc và Thiết kế ở Oslo nhận tranh từ di sản của Arentz, và tranh vẫn ở đó đến nay. Giới nghiên cứu vẫn tranh luận về nguồn ảnh hưởng: Bischoff thấy nét gần gũi với loạt Nocturne của James McNeill Whistler, còn Rodolphe Rapetti cho rằng Munch không thể đã xem chúng và chỉ sang tranh nội thất của Edgar Degas. Dù thế nào, căn phòng lặng im ấy đã mở cửa cho một Munch mà thế giới biết đến.

Có thể bạn chưa biết

Wikipedia · Wikidata

Về họa sĩ

Edvard Munch (1863-1944)

National Gallery of Norway · National Museum of Art, Architecture and Design

Tranh khác của Edvard Munch